Etiket arşivi: dehb belirtileri

Mikrobiyota – Otizm – Dehb – Obezite

İnsandaki Bağırsak Mikrobiyotası içerisinde bulunan bakterilerin Otizm, Dehb, Hiperaktivite, Obezite, Astım, Egzama, Şeker hastalığı gibi pek çok konu ile ilişkili olduğunu biliyor muydunuz?

Otizm, dehb, hiperaktivite ve Mikrobiyota arasında dikkat çekici ilişkiler ortaya çıkıyor.

İnsan vücudu trilyonlarca mikrop veya bakteriye ev sahipliği yapar bunlardan bazıları faydalıdır ve bazıları zararlıdır. Bazı bilim adamları , vücutta insan hücrelerinden 10 kat daha fazla mikrobiyal hücre olduğunu tahmin ederken, diğerleri oranın 1: 1’e yakın olabileceğini söylüyor. Genetikteki son bilimsel gelişmeler, insanların vücuttaki mikroplar hakkında çok daha fazla şey bildiği anlamına geliyor.

İki terim mikrobiyota ve mikrobiyom genellikle aynı şeyi ifade etmek için kullanılır ve birbirlerinin yerine kullanılır. Bu makale, aralarındaki farkları ve her ikisinin de nasıl kullanıldığını ve modern tıpta araştırmayı açıklayacaktır.

İçindekiler
İnsan mikrobiyomu nedir?
Bağırsak florası – DEHB – Otizm -_Hiperaktivite bağlantısı
İnsan mikrobiyomuyla sağlık ilişkisi
Mikrobiyomla ilgili yeni çalışmalar

Mikrobiyom nedir?

İnsan mikrobiyotası, vücutta yaşayan çok çeşitli bakteri, virüs, mantar ve diğer tek hücreli hayvanlardan oluşur.

Mikrobiyom, bu mikrobiyal hücrelerin içindeki tüm genlere verilen addır.

Her insan, simbiyotik bir ilişki içinde 10 trilyon ila 100 trilyon mikrobiyal hücreyi barındırır. Bu, vücut sağlıklı bir durumda olduğu sürece hem mikroplara hem de konakçılarına fayda sağlar. Tahminler değişebilir, ancak insan mikrobiyotasını oluşturan 1000’den fazla farklı mikroorganizma türü olabilir.

Tüm insan genlerini sıralayarak insan genomunu çözmeye çalışan pek çok proje var. Benzer şekilde, mikrobiyom, tüm genetik bilgisini çözmek için yoğun çabalara maruz kalmıştır.

Aşağıdaki video Utah Üniversitesi Salt Lake City Genetik Bilimi Öğrenme Merkezi tarafından üretilen insan ekosistem hakkında, bu narin ama hayati ilişkinin bir resim oluşturmak yardımcı olacaktır.

Ön kolun kuru ortamı ile koltuk altının ıslak ve yağlı ortamı arasındaki farklar da dahil olmak üzere vücuttaki farklı mikrop türleri için habitat çeşitliliğine iyi bir giriş niteliğindedir.

Vücuttaki mikroplar o kadar küçüktür ki, hücre sayısından fazla olmalarına rağmen, insan vücudunun toplam ağırlığının yalnızca yüzde 2 ila 3’ünü oluştururlar. [S2]

İçindekiler>>

Bağırsak florası ile Otizm, DEHB, Hiperaktivite bağlantısı

Otizm, Dehb ve hiperaktivite gibi nörogelişimsel farklılıklarda çevresel, hormonal ve kalıtımsal bazı sebeplerin olduğu zaman zaman öne sürülmektedir. Bunları kanıtlayacak bazı çalışmalarda mevcuttur .

Bağırsak florasının, Otizm(Otizm spektrum bozukluğu, Atipik otizm, Autism), DEHB( dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, ADHD) ve Hiperaktivite gibi nörogelişimsel yani sinir sistemindeki bazı farklılıklardan kaynaklanan durumlarda sorumlu olduğu düşünülmektedir.

Bağırsaklar ve bağırsak iç astarı olan bilinen bağırsak florası hem içindeki zararlı bakterileri sızdırarak beyne ulaşmasından dolayı ASD, DEHB ,hiperaktiviteden sorumlu tutulur. Dehb ile bağrsak florası arasındaki ilişki bu şekilde açıklanmaktadır.

Hem de dengesiz emilimden dolayı şeker, astım, obezite gibi hastalıklarla ilgili ilişkisine sıklıkla atıfta bulunulur.

İnsan mikrobiyotası, bakteriler, virüsler ve mantarlar dahil trilyonlarca hücreden oluşur.
En büyük mikrop popülasyonları bağırsakta bulunur. Diğer popüler yaşam alanları arasında cilt ve erojen bölgelerde bulunur.


Mikrobiyal hücreler ve onların genetik materyali olan mikrobiyom, doğumdan itibaren insanlarla birlikte yaşar. Bu ilişki normal sağlık için çok önemlidir.
Gastrointestinal sistem içinde yaşayan mikroorganizmalar yaklaşık 4 kilo biyokütleye sahiptir. Her bireyin kendine özgü bir tür karışımı vardır.


Mikrobiyota beslenme , bağışıklık ve beyin ve davranış üzerindeki etkiler için önemlidir .”

Normal mikrop dengesinde bozukluğa neden olan bir dizi hastalıkta rol oynamaktadır.

Human Microbiome Project Consortium tarafından Nature’da yayınlanan bir 2012 araştırması şunları buldu

Ağız ve dışkı mikrobiyal topluluklarının örnekleri özellikle çeşitlidir
Bunun aksine, erojen bölgelerden alınan numuneler özellikle basit mikrobiyal topluluklar gösterir.
Çalışma, insan mikrobiyomunun geniş bir grup sağlıklı Batılı insanda büyük çeşitliliğini gösterdi, ancak daha fazla araştırma için sorular soruyor.

Her birimizin içindeki mikrobiyal popülasyonlar bir ömür boyu nasıl değişiklik gösterir ve faydalı mikropların kolonizasyon modelleri hastalığa neden olan mikropların gösterdiği ile aynı mıdır?

Bağırsak mikrobiyotası nedir?

Bağırsak mikrobiyotası, bağırsakların mikroflorası olarak adlandırılırdı.

Bu sıralarda, 1996 yılında, Louisiana Eyalet Üniversitesi Mikrobiyoloji ve İmmünoloji bölümünden Dr. Rodney Berg bağırsak mikrobiyotası hakkında yazarak onun “derin” önemini özetledi .

“ Yerli gastrointestinal sistem mikrofloraları anatomik, fizyolojik üzerinde derin etkileri ve konağın immünolojik gelişimini vardır,” Dr Berg Mikrobiyoloji Eğilimler yayınlanan bir makalede yazdı.

Berg şunları ekliyor:

“Yerli mikroflora, konakçı bağışıklık sistemini patojen tehdidine daha hızlı yanıt vermesi için uyarır ve bakteriyel antagonizma yoluyla, GI yolunun açık eksojen patojenlerle kolonizasyonunu engeller.”

Bu simbiyotik ilişki insanlara fayda sağlar ve bu normal floranın varlığı, aynı habitattan hemen hemen tüm hayvanlarda bulunabilecekleri çevrede bulunan mikroorganizmaları içerir.

Bununla birlikte, bu doğal mikroplar, vücudun savunma sistemlerini aşarak onları hayati sistemlerden ve organlardan ayıran zararlı bakterileri de içerir. Örnekler şunları içerir:

Özetle, bağırsakta faydalı bakteriler vardır ve daha geniş sistemlere geçebilen ve GI yolunun lokal enfeksiyonlarına neden olabilen zararlı bakteriler vardır. Bu enfeksiyonlar, gıda zehirlenmesi ve ishal ve kusmaya neden olan diğer GI hastalıklarını içerir .

Bağırsak mikrobiyotası 3 milyondan fazla gen içerir ve bu da onu genetik olarak insan vücudundan 150 kat daha çeşitli kılar.

Her bireyin bağırsak mikrobiyotası benzersizdir. Bir kişinin hastalıklarla nasıl savaştığına, yiyecekleri sindirmesine ve hatta ruh hali ve psikolojik süreçlerine büyük ölçüde katkıda bulunabilir.

İnsan mikrobiyotası neden önemlidir?

Mikroorganizmalar insanlarla birlikte gelişti ve yaşamın ayrılmaz bir parçasını oluşturarak bir dizi hayati işlevi yerine getirdi.

Hem sağlık hem de hastalıkla ilişkilendirilirler ve araştırmalar, normal veya rahatsız bakteri popülasyonları ile aşağıdaki hastalıklar arasında bağlantılar bulmuştur:

  • Otizm(Otizm spektrum bozukluğu, ASD, Autism spektrum Disorder)
  • DEHB( Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, ADHD, Attention deficit and hyperactivty disorder)
  • Kanser
  • Çölyak hastalığı
  • Kolit
  • Şeker hastalığı
  • Egzama
  • Kalp hastalığı
  • Yetersiz beslenme
  • Multipl Skleroz
  • Obezite
  • Astım

İçindekiler>>


İnsan mikrobiyomuyla sağlık ilişkisi

  1. Beslenme
  2. Bağışıklık
  3. Davranış
  4. Hastalık

Beslenme


Gıdalardaki enerjiyi emmenin yanı sıra, bağırsak mikropları, insanların besinleri almasına yardımcı olmak için çok önemlidir. Bağırsak bakterileri, örneğin et ve sebzelerdeki karmaşık molekülleri parçalamamıza yardımcı olur. Bağırsak bakterilerinin yardımı olmadan bitki selülozu sindirilemez.

Bağırsak mikropları ayrıca metabolik aktivitelerini kullanarak yiyecek isteklerini ve tokluk duygularını etkileyebilirler.

Mikrobiyotanın çeşitliliği, diyetin çeşitliliği ile ilgilidir. Çok çeşitli yiyecekleri deneyen genç yetişkinler, farklı bir beslenme düzeni izleyen yetişkinlere göre daha çeşitli bağırsak mikrobiyotası sergiler.

Bağışıklık


Bir hayvan doğduğu andan itibaren mikrobiyomlarını oluşturmaya başlarlar. İnsanlar ilk mikroplarını dünyaya geldiklerinde annelerinin rahim ağzının girişinden alırlar.

Bu erken mikrobiyal misafirler olmasaydı, adaptif bağışıklık mevcut olamazdı. Bu, mikroplarla karşılaştıktan sonra nasıl yanıt verileceğini öğrenen hayati bir savunma mekanizmasıdır. Bu, hastalığa neden olan organizmalara daha hızlı ve daha etkili bir yanıt sağlar.

Mikroorganizmalardan tamamen arınmış kemirgenler bir dizi patolojik etki gösterirler ve bunların arasında az gelişmiş bir bağışıklık sistemi vardır.

Mikrobiyota aynı zamanda otoimmün koşullar ve alerjilerle de ilgilidir; bu, mikroplara maruz kalma erken bozulduğunda gelişme olasılığı daha yüksektir.

Davranış


Mikrobiyota, sindirime de dahil olan beyni etkileyebilir. Hatta bazıları bağırsak mikrobiyotasını ” ikinci beyin ” olarak adlandırdı .

Bağırsak bakterilerinin aktivitesiyle salınan küçük moleküller, gastrointestinal sistemdeki sinirlerin tepkisini tetikler.

Araştırmacılar ayrıca bağırsak mikrobiyomu ile depresyon ve otizm yani otistik spektrum bozukluğu (ASD), DEHB ve Hiperaktivite gibi nörogelişimsel bozukluklar arasında bağlantılar gözlemlediler .

Davranışları etkileyen bu farklılıkların sindirim sistemiyle olan ilgisinden dolayı çocuğun kasıtlı yaramaz olmadığı daha net olarak ortaya çıkmaktadır.

Davranış Terapileri yani ABA terapi eğitimiyle(Applied Behavior Analysis, Uygulamalı Davranış Analizi, UDA) bu farklılıkların çocuk yaşlarda kontrolünün öğretilmesi daha kolay olduğu unutulmamalıdır.

Hastalık


Gastrointestinal sistemdeki bakteri popülasyonları, Crohn hastalığı ve ülseratif kolit gibi enflamatuar bağırsak hastalıkları (IBD) dahil olmak üzere bağırsak koşullarına ilişkin bilgiler sağlamıştır . Bağırsaklardaki düşük mikrobiyal çeşitlilik, IBD’nin yanı sıra obezite ve tip 2 diyabet ile ilişkilendirilmiştir .

Bağırsak mikrobiyotasının durumu metabolik sendromla ilişkilendirilmiştir. Diyetin prebiyotikler, probiyotikler ve diğer takviyeleri dahil ederek değiştirilmesi bu risk faktörlerini azaltmıştır.

Bağırsak mikropları ve genetiği enerji dengesini, beyin gelişimini ve bilişsel işlevi etkiler. Bunun tam olarak nasıl gerçekleştiği ve bu ilişkinin insan yararı için kullanılabileceği konusunda araştırmalar devam etmektedir.

Mikrobiyotayı antibiyotiklerle rahatsız etmek , bir antibiyotiğe dirençli hale gelen enfeksiyonlar da dahil olmak üzere hastalıklara yol açabilir.

Mikrobiyota ayrıca, başka türlü hastalığa neden olacak dışarıdan getirilen popülasyonların bağırsakta aşırı büyümesine direnmede önemli bir rol oynar – “iyi” bakteriler “kötü” ile rekabet eder, hatta bazıları anti-inflamatuar bileşikler salgılar.

İçindekiler>>

Mikrobiyomla ilgili yeni bulgular

Vücuttaki mikrobiyal popülasyonlar ve bunların genetiği ile ilgili araştırmalara büyük yatırımlar yapıldı ve sağlık ve hastalıkla bağlantıları araştırıldı.

Ulusal Sağlık Enstitüleri (NIH) , genetik çalışmalardan halka açık büyük veri kümeleri üreterek insanları etkileyen mikrobiyal türleri ve bunların sağlıkla ilişkilerini tanımlamayı amaçlayan bir araştırma projesi olan İnsan Mikrobiyom Projesini 2007 yılında başlattı .

İnsanlarda yaşayan mikroorganizmaların çoğu gastrointestinal sistemde bulunur ve burası aynı zamanda yeni keşiflerin çoğunun yapıldığı yerdir.

Son gelişmeler, mikrobiyomun genel dengesini ve işlevini etkilemeden besin kullanılabilirliğini kullanarak mevcut bir mikrobiyotaya yeni bir tür ekleme yollarının daha fazla doğrulanmasını içerir. Bu, probiyotik tedaviler için potansiyeli ve bağırsak mikrobiyotasının yapısını analiz etmenin yeni yöntemlerini açar .

Bu çalışmada, birkaç farenin bağırsak mikrobiyotasını kontrol etmek için deniz yosunu kullanıldı.

Vücudun dışından gelen potansiyel patojenlerin nasıl istila etmeye başladığı ve bağırsak mikrobiyotası ile nasıl bir ilişkisi olduğu konusunda da son araştırmalar yapılmıştır. Bu, potansiyel olarak zararlı mikropların istilasını ve hastalıklara neden olan etkilerini sınırlamanın yollarını belirlemeye yardımcı olacaktır.

Bağırsak mikrobiyotası önleyici tıbbın temel taşı haline geliyor.

İçindekiler>>

DERİNCOCUK ANA SAYFA

FAYDALI MAKALELER

Dikkat eksikliği, Hiperaktivite ve Dehb

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU(DEHB)


Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu; pek çok sebebe bağlı olarak ortaya çıkabilir.
Dehb(Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, attention deficit hyperactivty disorder) nörogelişimsel bir sorun olmasından kaynaklı olarak sadece davranış terapileriyle çözüme kavuşturulabilecek bir sorun değildir.


Okul, aile, tıp bilimi, eğitim gibi kapsamlı çalışmalarla tedavi edilebilir.

Özellikle 6-12 yaş arasında teşhis edilebilirse tedavi edilebilmekte en azından davranışların kontrolü sağlanarak( ABA terapileri sadece otizm ile ilgili değil davranışların kontrolünü hedeflediği için Dehb(ADHD) için de çözüm sunabilir) sosyal hayata adaptasyon sağlanabilmektedir.


Tam da bu noktada dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu söz konusu olduğunda özel eğitim ve rehabilitasyon aşaması destek anlamında faydalı olabilmektedir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU İSTATİSTİKLERİ


Dünya üzerindeki her 100 çocuktan 5’inde hiperaktivite gözlemlenmekte bu oran Türkiye’deki nüfusun 27,5 inin çocuk olduğu kabul edildiğini göstermektedir.

Bu oran 1 milyon çocuğun aramızda desteğe ve yardıma ihtiyaç duyarak hayatlarına devam etmeye çalıştıkları gerçeğini acı bir şekilde bizlere göstermektedir.

Bu çocuklardan kayda değer bir kısmı, hiperaktivite semptomlarını yetişkinliklerinde de göstermektedir.

Yani erken tedavi edilmeyen her durumda olduğu gibi hiperaktivite de erken tedaviyle çzöüme daha kolay kavuşturulu.

İlerleyen yaşlarda birçok davranışın kronik bir hal almasıyla çözüm daha da zorlaşır

Çocukluğunuzdan beri tespit edilememiş olan hiperaktivite sorunu , tüm sosyal ve akademik başarısızlığınızın sebebi olabilir.


DİKKAT EKSİKLİĞİ VE UYKU


Dikkat eksikliğinin herhangi bir hastalığa veya bozukluğa bağlı olmayan sebepleri arasında, uyku problemi yer almaktadır.

Az veya çok uyuduğunuzda, bölünmüş bir uykuyla odaklanmaya çalıştığınızda; dikkat ve konsantrasyon sorunları yaşamanız olasıdır.

Çocuklar üzerinde yapılan bir çalışmaya göre; yeterince gece uykusu almayan çocuklar, derslerine odaklanmakta çok güçlük çekmektedir.

Verimsiz uyku veya az uyku , yorgunluk ve buna bağlı sebeplerden dolayı dehb tetiklenebilir.

Uyku bozuklukları beyne direkt etki ederek, kronikleşen konsantrasyon bozuklukları yaratması nedeniyle insanların yaşantılarını zorlaştırabiliyor..

Düzgün bir uyku takviminiz varsa, uyku apnesi ve buna benzer, uykunuzu bölen problemlerin tespiti için bir doktora danışmanızda fayda olabilir.

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE TEKNOLOJİ


DEHB bozukluğunun diğer bir sebebi de teknolojik bağımlılık olabilir.

Teknolojinin hayatımızda önemli oranda yer kaplamasıyla çok fazla elektronik alet kullanıyor olmamız sorun teşkil edebilir.

Elektronik aletler, özellikle işinize odaklandığınız zamanlarda arka planda ses çıkartarak, dikkatinizi siz fark etmeden dağıtabilir.

Elektronik aletlerin çevrenizde bulunması, çalışırken onlarla ilgilenmeniz alışkanlığa yol açarak dikkat eksikliği sorununuzun yoğunlaşmasına neden olabilir.

Çalışırken her zaman sessiz ve mümkünse elektronik aletlerden uzak ortamlarda bulunmanızı tavsiye ederiz.

MEDİTASYON VE DEHB


Zihniniz gün içerisinde çok fazla dikkat dağıtıcı etmen ile karşı karşıya kalmaktadır. Bunların pek çoğu siz fark etmeden bilinçaltınızda yer tutmakta.

Zaman zaman meditasyon yaparak veya hobileriniz için vakit ayırarak, dikkat eksikliği probleminizin çözümüne katkı sağlayabilirsiniz.

Araştırmalara göre, meditasyon yapmanın dikkat ve konsantrasyon üzerinde çok yoğun etkisi olduğu biliniyor.

Meditasyon yapmayan insanlarda çok sık dikkat bozukluğu problemlerine rastlandığı belirtiliyor. Zihninizi boşaltmayı öğrenerek, en yoğun ve sinir bozucu zamanlarda bile sizin içsel motivasyonunuzu yükseltmenize ”Meditasyon” yardımcıdır.

SPOR EGZERSİZ VE DİKKAT EKSİKLİĞİ HİPERAKTİVİTE


Dikkat eksikliğinin fiziksel sebeplerinden bir tanesi de vücudunuzun yeteri kadar aktif olmamasıdır.

Spor, egzersiz gibi her türlü fiziksel aktivite; beynin dikkat ve konsantrasyon merkezleri üzerinde önemli bir etkiye sahiptir.

Eğer hareketsiz bir işiniz varsa yeteri kadar egzersiz yapmıyorsanız, dikkat eksikliği problemi çekmeniz çok olasıdır.

Mümkün olduğu kadar hareketli bir yaşam tarzı seçmeye özen gösterin.

ZİHİN AKTİVİTELERİ VE DEHB


Sadece bedeninizi değil, zihninizi de çalıştırmalısınız. Dikkat eksikliğine mental olarak aktif olmayan insanlarda çok sık rastlanmakta.

Mümkün olduğu kadar sudoku, hafıza oyunları gibi aktivitelerle zihninizi çalıştırın.

Yabancı dil öğrenmeye çalışarak, nota öğrenip piyano çalmaya çalışarak, zihninizi meşgul ve zinde tutmayı unutmayın.

Dehb ve diğer konularla ilgili olarak Derinçocuk Rehabilitasyon ve Özel Eğitim Kurumlarıyla iletişime geçebilirsiniz…

ANASAYFA

Ailelere faydalı olacak makaleler

Dehb(Adhd) ile ilgili ailelere ve özellikle annelere uzman önerileri

HİPERAKTİVİTE YA DA DİKKAT EKSİKLİĞİ OLAN ÇOCUKLARIN AİLELERİNE VE ANNELERE ÖNERİLER


Hiperaktivite ya da dikkat eksikliği olan hiperaktif olan çocuklar(DEHB) konusunda söylenebilecek ilk şey bu durumun aileler ve anneler için bunaltıcı olabileceği gerçeğidir, anneler ya da aileler olarak ”dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri” gösteren çocuğunuzun günlük zorlukların üstesinden gelmesine, enerjisini olumlu alanlara aktarmasına ve ailenize daha fazla sakinlik kazandırmasına yardımcı olabilirsiniz.
”Çocuklarda hiperaktivite” ve ”dikkat eksikliği belirtileri” ve bu belirtilerin ne kadar erken ve tutarlı bir şekilde ele alındığı konusu, çocuğun ileri ki yaşlarda başarı oranı ile yakından ilişkilidir.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri(DEHB) olan çocukların genellikle yürütme işlevlerinde eksiklikleri vardır: İleriyi düşünme ve planlama, düzenleme, dürtüleri kontrol etme ve görevleri tamamlama becerisi. Bu durum, yürütme görevlerini üstlenmeniz gerektiği anlamına gelmektedir ve çocuğunuz yavaş yavaş kendi yönetici becerilerini kazanırken ona rehberlik sağlar.

Dikkat eksikliği ve hiperaktvite bozukluğu belirtileri(DEHB), anneler ve aileler için çoğu zaman bıktırıcı olsa da sizi görmezden gelen, rahatsız eden veya utandıran çocuğun isteyerek, kasıtlı hareket etmediğini hatırlamak önemlidir.

DEHB olan çocuklar sessizce oturmak, odalarını düzenli hale getirmek isterler hatta ebeveynlerinin yapmasını söylediği her şeyi yapmak isterler ama bunları nasıl gerçekleştireceklerini bilmiyorlar.

DEHB belirtilerine sahip olmanın çocuğunuz için de sinir bozucu olduğunu aklınızda tutarsanız, olumlu ve destekleyici yollarla yanıt vermek çok daha kolay olacaktır. Sabır, şefkat ve bol miktarda destekle, istikrarlı ve mutlu bir evin tadını çıkarırken çocukluk dönemindeki DEHB semptomlarını yönetebilirsiniz.

DEHB BELİRTİLERİ GÖSTEREN ÇOCUKLAR


Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu(DEHB) semptomları gösteren bir çocuğa başarıyla ebeveynlik yapmak için önce, DEHB semptomları olan çocuğunuzun gösterdiği belirtilerin bir bütün olarak aile üzerindeki etkisini anlamak çok önemlidir.

Hiperaktif ya da dikkat eksikliği belirtileri gösteren çocuklarda bulunan bazı semptomlar aile yaşamını bozabilecek bir dizi davranış sergiler.

Genellikle ebeveyn talimatlarını “duymazlar”, bu yüzden onlara itaat etmezler. Düzensizdirler ve kolayca dikkatleri dağılır, diğer aile üyelerini bekletirler. Projelere başlarlar ve onları bitirmeyi unuturlar.

Dürtüsellik belirtileri olan çocuklar genellikle sohbetleri yarıda keser, uygun olmayan zamanlarda ilgi ister ve düşünmeden veya utanç verici şeyler söyleyerek düşünmeden konuşurlar. Onları yatağa götürmek ve uyutmak genellikle zordur.

Hiperaktif çocuklar evin etrafında dolanabilir veya kendilerini fiziksel tehlikeye atabilirler. Bu davranışlar nedeniyle, DEHB olan çocukların kardeşleri bir dizi zorlukla karşı karşıya kalır. İhtiyaçları olmasına rağmen genellikle hiperaktif ya da dikkat eksikliği olan çocuğa göre daha az ilgi görür.

Hata yaptıklarında daha sert bir şekilde azarlanabilirler ve başarıları daha az övülür ya da hafife alınabilir. Ebeveyn yardımcısı olarak görülebilirler(oğlum kardeşine bak, kızım yemeğini yedirdin mi tarzında talimatlar vb), DEHB olan çocukların kardeşleri onların gözetiminde iken uygunsuz davranışlarda bulunursa suçlanabilirler.

Sonuç olarak, anne veya aileler tarafından sorumluluk üstlendirilen kardeşler, kıskançlık ve kızgınlıkla karışık hiperaktivite ya da dikkat eksikliği belirtileri olan erkek veya kız kardeşe olan sevgilerini göstermek istemeyebilirler.

DEHB belirtileri olan bir çocuğun talepleri fiziksel ve zihinsel olarak yorucu olabilir. Çocuğunuzun “dinleyememesi”, hayal kırıklığına ve bu hayal kırıklığı da öfkeye yol açabilir bunun neticesinde çocuğunuza kızgın olduğunuz için suçluluk duyabilirsiniz.

Çocuğunuzun davranışları sizi endişeli ve stresli hale getirebilir. Kişiliğiniz ile DEHB olan çocuğunuzun kişiliği arasında temel bir fark varsa, davranışlarını kabul etmek özellikle zor olabilir.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu yaşayan bir çocuk yetiştirmenin zorluklarını aşmak için, şefkat ve tutarlılık konusunda uzmanlaşmalısınız. Hem sevgi hem de sistem(kurallar) sağlayan bir ailede yaşamak, DEHB belirtilerini yönetmeyi öğrenen çocuklar veya gençler için en iyisidir.


AİLELER VE ANNELER İÇİN 7 UZMAN ÖNERİSİ

1-) OLUMLU DÜŞÜNMEYE ÇALIŞMALISINIZ


Dikkat dağınıklığı yaşayan ya da hiperaktif belirtiler gösteren bir çocuk annesi olarak, çocuğunuzun duygusal ve fiziksel sağlığı için zemin hazırlarsınız. Çocuğunuzun rahatsızlığının semptomlarını olumlu yönde etkileyebilecek birçok faktör üzerinde kontrole sahipsiniz.

Olumlu bir tavır takının.

Çocuğunuzun DEHB belirtilerini aşmasına yardımcı olacak en iyi varlığınız, olumlu tutumunuz ve sağduyunuzdur. Sakin bir ruh hali ile odaklandığınızda, çocuğunuzla bağlantı kurma, onun sakinleşmesine ve odaklanmasına yardımcı olma olasılığınız daha yüksektir.

On yıl sonra olanlara beraberce gülebilirsiniz. Çocuğunuzun davranışının bir bozuklukla ilgili olduğunu unutmayın. Çoğu zaman kasıtlı olmadığını bilmek önemlidir.

Mizah anlayışınızı koruyun.

Bugün utanç verici olarak düşündüğünüz bir şey bundan on yıl sonra komik bir aile hikayesi olabilir.

Küçük şeylerle uğraşmayın ve bazı tavizler vermeye istekli olun.

Çocuğunuz bir işi ve günlük ev ödevini tamamladığında, sonraki bir iş o kadar da önemli değildir. Mükemmeliyetçiyseniz, sadece sürekli memnuniyetsiz kalmayacak, aynı zamanda hiperaktivite ya da dikkat dağınıklığı belirtileri gösteren çocuğunuz için imkansız beklentiler yaratacaksınız.

Çocuğunuza inanın.

Çocuğunuz hakkında olumlu, değerli ve benzersiz olan her şeyi düşünün veya bunların yazılı bir listesini yapın. Çocuğunuzun öğrenebileceğine, değiştirebileceğine, olgunlaşabileceğine ve başarılı olabileceğine güvenin. Dişlerinizi fırçalarken veya kahvenizi yaparken bu güveni günlük olarak yeniden teyit edin ve kendinizi motive edin.

Çocuğunuzun rol modeli ve en önemli güç kaynağı olarak sağlıklı bir yaşam sürmeniz hayati önem taşır. Aşırı yorgunsanız veya sadece sabrınız bittiyse, DEHB olan çocuğunuz için çok dikkatli bir şekilde kurduğunuz yapıyı ve desteği kaybetme riskiyle karşı karşıya kalırsınız.

Destek isteyin

DEHB’li bir çocuk yetiştirirken hatırlanması gereken en önemli şeylerden biri, bunu tek başınıza yapmak zorunda olmadığınızdır. Çocuğunuzun doktorları, terapistleri ve öğretmenleriyle konuşun . DEHB olan çocukların ebeveynleri için organize bir destek grubuna katılın. Bu gruplar, tavsiye vermek ve almak için bir bilgi havuzu sunar ve duyguları dışa vurmak ve deneyimleri paylaşmak için güvenli bir yer sağlar.

Aralar vermek

Arkadaşlar ve aile, bebek bakıcılığı yapmak konusunda harika olabilir, ancak çocuğunuzu terk ettiğiniz veya gönüllüyü hiperaktif veya dikkat eksikliği olan bir çocukla terk ettiğiniz için kendinizi suçlu hissedebilirsiniz. Bir daha ki sefere teklifini kabul edin ve çocuğunuza en iyi nasıl davranmanız gerektiğini dürüstçe tartışın.

Kendine iyi bak

İster gece banyosu yapmak ister sabah meditasyonu yapmak olsun , doğru beslenin , egzersiz yapın ve stresi azaltmanın yollarını bulun . Hastalanırsanız, kabul edin ve yardım alın.

2.) SİSTEM OLUŞTURUN VE ONA BAĞLI KALIN


Hiperaktif ve dikkat eksikliği olan çocuklar, görevler öngörülebilir kalıplarda ve öngörülebilir yerlerde gerçekleştiğinde görevleri tamamlama olasılıkları daha yüksektir. Sizin işiniz, çocuğunuzun ne bekleyeceğini ve ne yapması gerektiğini bilmesi için evinizde bir sistem oluşturmak ve sürdürmektir.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuğunuzun odaklanmasına ve organize olmasına yardımcı olacak ipuçları:

Bir rutini takip edin

DEHB olan çocuğun beklentileri anlamasına ve karşılamasına yardımcı olmak için her şey için bir zaman ve yer belirlemek önemlidir. Yemek, ev ödevi, oyun ve yatak için basit ve öngörülebilir ritüeller oluşturun. Çocuğunuzun yatmadan önce ertesi sabah kıyafetlerini hazırlamasını sağlayın(çocuğun kendini sonraki güne hazırlaması ve motivasyonu için) ve okula götürmesi gereken her şeyin hazır, özel bir yerde olduğundan emin olun.

Saatleri ve zamanlayıcıları kullanın

Evin her yerine, çocuğunuzun yatak odasına büyük bir saat yerleştirmeyi düşünün. Çocuğunuzun yapması gereken ev ödevi veya sabah hazırlanmak gibi şeyler için yeterli zaman ayırdığınızdan emin olun. Oyunu bitirmekle yatağa hazırlanmak gibi ev ödevleri veya geçiş zamanları için bir zamanlayıcı kullanın.

Çocuğunuzun programını basitleştirin

Boş zamanlardan kaçınmak iyidir, ancak DEHB olan bir çocuğun dikkati daha fazla dağılabilir ve okul sonrası birçok aktivite varsa yararlanabilir. Her bir çocuğun yeteneklerine ve belirli faaliyet taleplerine göre çocuğun okul sonrası zamanları için ayarlamalar yapmanız gerekebilir.

Sessiz bir yer oluşturun

Çocuğunuzun kendine ait sessiz ve özel bir alanı olduğundan emin olun. Bir sundurma veya yatak odası , çocuğun mola verdiği yer ile aynı yer olmadığı sürece iyi olabilir .

Düzenli olmak için elinizden geleni yapın

Evinizi organize bir şekilde kurun. Çocuğunuzun her şeyin bir yeri olduğunu bildiğinden emin olun. Mümkün olduğunca düzen ve organizasyon ile örnek olun.

DEHB olan çocukları meşgul edecek sorunlardan kaçının


DEHB olan çocuklar için boş zaman, semptomlarını şiddetlendirebilir ve evinizde kaos yaratabilir. DEHB olan bir çocuğu o kadar çok şey üzerine yığılmadan meşgul etmek önemlidir ki çocuk bunalmadan meşgul olabilsin.

Çocuğunuzu bir spor, sanat dersi veya müzik için kaydedin

Evde, çocuğunuzun zamanını dolduran basit aktiviteler düzenleyin. Bunlar, yemek yapmanıza yardımcı olmak, kardeşinizle masa oyunu oynamak veya resim çizmek gibi görevler olabilir.

Zaman doldurucu olarak televizyona veya bilgisayar / video oyunlarına aşırı güvenmemeye çalışın

Ne yazık ki, TV ve video oyunları doğaları gereği giderek daha şiddetli hale geliyor ve yalnızca çocuğunuzun DEHB belirtilerini artırabilir.

3.) HAREKETİ VE UYKUYU TEŞVİK EDİN


DEHB’li çocukların çoğu zaman çok yüksek enerjileri vardır. Organize sporlar ve diğer fiziksel aktiviteler, enerjilerini sağlıklı yollardan atmalarına ve dikkatlerini belirli hareketlere ve becerilere odaklamalarına yardımcı olabilir. Fiziksel aktivitenin faydaları sonsuzdur: Konsantrasyonu iyileştirir, depresyon ve kaygıyı azaltır ve beyin büyümesini destekler. Bununla birlikte, dikkat eksikliği olan çocuklar için en önemlisi, egzersizin daha iyi uykuya yol açması ve bunun sonucunda da DEHB semptomlarını azaltabilmesidir.

Çocuğunuzun zevk alacağı ve güçlü yönlerine uyan bir spor bulun

Örneğin, beysbol gibi çok fazla “boş zaman” gerektiren sporlar, dikkat sorunları olan çocuklar için en uygun seçenek değildir. Sürekli hareket gerektiren basketbol ve hokey gibi bireysel veya takım sporları daha iyi seçeneklerdir. DEHB olan çocuklar, vücut üzerinde çalışırken zihinsel kontrolü artıran dövüş sanatları (tae kwon do gibi) veya yoga eğitiminden de yararlanabilir.

Yetersiz uyku

Uyku eksikliği herkesi daha az dikkatli hale getirebilir, ancak DEHB olan çocuklar için oldukça zararlı olabilir. DEHB olan çocuklar, en az akranları kadar uykuya ihtiyaç duyarlar, ancak ihtiyaç duydukları şeyi alamazlar. Dikkat sorunları aşırı uyarılmaya ve uykuya dalmakta zorlanmaya neden olabilir. Tutarlı, erken yatma vakti, bu problemle mücadele etmek için en yararlı stratejidir, ancak bazen tek başına yeterli olmayabilir.

Aşağıdaki stratejilerden birini veya birkaçını deneyerek çocuğunuzun daha iyi dinlenmesine yardımcı olun


Televizyon süresini kısaltın ve çocuğunuzun gün boyunca aktivitelerini ve egzersiz seviyelerini artırın.

Kafeini çocuğunuzun diyetinden çıkarın.

Yatmadan önce bir saat kadar aktivite seviyesini düşürmek için bir tampon süresi oluşturun. Boyama, okuma veya sessizce oynama gibi daha sessiz aktiviteler bulun.

Çocuğunuzla on dakika kucaklaşın. Bu, bir sevgi ve güvenlik duygusu oluşturmanın yanı sıra sakinleşme zamanı da sağlayacaktır.

Çocuğunuzun odasında lavanta veya diğer aromaları kullanın. Koku çocuğunuzun sakinleşmesine yardımcı olabilir.

Beyaz gürültü

Çocuğunuz uykuya daldığında arka plan gürültüsü olarak kullanın . Doğa sesleri ve sakinleştirici müzik dahil olmak üzere birçok çeşidi vardır. DEHB olan çocuklar genellikle “beyaz gürültüyü” sakinleştirici bulurlar. Statik bir radyo yerleştirerek veya elektrikli bir fan çalıştırarak beyaz gürültü yaratabilirsiniz.

Doğa yürüyüşleri


Araştırmalar, DEHB’li çocukların doğada zaman geçirmekten fayda sağladığını gösteriyor. Çocuklar, çimen ve ağaçlarla dolu bir parkta oynarken, beton bir oyun alanına göre DEHB semptomlarında daha fazla azalma yaşarlar.

DEHB’yi yönetmeye yönelik bu umut verici ve basit yaklaşımı not edin. Şehirlerde bile çoğu ailenin parklara ve diğer doğal ortamlara erişimi vardır. Bu “doğa zamanında” çocuklarınıza katılın – ayrıca kendiniz içinde fazlasıyla hak ettiğiniz ölçüde temiz bir nefes alacaksınız.

Bu bağlamda DEHB ile spor egzersiz konusu ayrıca hormonlara mutluluk ve dikkat hormonlarına atıfta bulunmaktadır. İlave olarak belirtmek gerekir ki çocuk ya da yetişkin fiziksel olarak desteğe ihtiyaç duyuyorsa fiziktedavi ve fizyoterapist eşliğinde çalışmalar gerekebilir.

4.) BEKLENTİ VE KURALLAR NET OLMALI


DEHB olan çocukların anlayabilecekleri ve takip edebilecekleri tutarlı kurallara ihtiyacı vardır. Aile için davranış kurallarını basit ve açık hale getirin. Kuralları yazın ve çocuğunuzun kolayca görüp okuyabileceği bir yere asın.

DEHB’li çocuklar, organize ödül ve sonuç sistemlerine özellikle iyi yanıt verir. Kurallara uyulduğunda ve ihlal edildiğinde ne olacağını açıklamak önemlidir. Son olarak, sisteminize bağlı kalın: her seferinde bir ödül veya sonuç ile takip edin.

Bu tutarlı yapıları kurarken, DEHB’li çocukların sıklıkla eleştiri aldığını unutmayın. İyi davranışlara dikkat edin ve onu övün. Övgü, özellikle DEHB olan çocuklar için önemlidir çünkü tipik olarak çevrelerinden çok az övgü alırlar. Bu çocuklar davranışlarıyla ilgili düzeltme, iyileştirme ve şikayetler alır – ancak pek azı olumlu pekiştirme olmaktadır maalesef.

Sıcak bir gülümseme, olumlu bir yorum, bir ödül olarak algılanabilir.

Ödüllendirme her zaman maddi bir karşılıkla olmaz. Manevi ödüllendirme DEHB olan çocuğunuzun dikkatini, konsantrasyonunu ve dürtü kontrolünü geliştirebilir.

Uygunsuz davranışa veya kötü görev performansına olabildiğince az olumsuz yanıt verirken, uygun davranış ve görev tamamlama için olumlu övgü vermeye odaklanmak için elinizden gelenin en iyisini yapın. Çocuğunuzu, ”başka bir çocukta olsa hafife alabileceğiniz küçük başarılar için” ödüllendirin.

Ödülleri ve Sonuçları Kullanma

Ödüller

Çocuğunuzu yiyecek veya oyuncaklar yerine ayrıcalıklar, övgü veya etkinliklerle ödüllendirin.
Ödülleri sık sık değiştirin. Ödül her zaman aynıysa, DEHB olan çocuklar sıkılır.
İyi davranış için verilen puanların veya yıldızların bulunduğu bir çizelge yapın, böylece çocuğunuz başarılarını görsel olarak hatırlasın.
Anında verilen ödüller, gelecekteki bir ödül vaadinden daha iyi sonuç verir, ancak büyük ödüllere götüren küçük ödüller de işe yarayabilir.
Daima bir ödülle devam edin.

Sonuçlar


Sonuçlar önceden açıklanmalı ve çocuğunuz yaramazlık yaptıktan hemen sonra ortaya çıkmalıdır.
Yanlış davranışların sonucu olarak zaman aşımlarını ve ayrıcalıkların kaldırılmasını deneyin.
Çocuğunuzu uygunsuz davranışları tetikleyen durumlardan ve ortamlardan uzaklaştırın.
Çocuğunuz yaramazlık yaptığında bunun yerine ne yapabileceğini belirtin. Çocuğunuzun bunu göstermesini sağlayın.
Her zaman sonucu takip edin.


5.) ÇOCUĞUN SAĞLIKLI BESLENDİĞİNE EMİN MİSİNİZ?

Diyetler, dikkat eksikliği bozukluğunun doğrudan bir tedavisi değildir, ancak yiyecekler çocuğunuzun zihinsel durumunu etkileyebilir , bu da davranışları etkiliyor gibi görünmektedir. Çocuğunuzun neyi, ne zaman ve ne kadar yediğini izlemek ve değiştirmek , dikkat dağınıklığı ve hiperaktivite bozukluğu yani DEHB belirtilerini azaltmaya yardımcı olabilir.

Diyet uygulamaları ve beslenme bozuklukları

Tüm çocukların taze yiyeceklerden, düzenli yemek saatlerinden uzak durduğu ve abur cubura ise bayıldıkları bilinen bir gerçektir.

Ancak özellikle Dürtüsellik ve dikkat eksikliği olan çocuklarda öğünlerin atlanması, düzensiz yeme ya da aşırı yeme bozukluğuna açabilen bir sorun .

Hatta belirtmek gerekir ki günümüzde otizm spektrum bozukluğuyla bağırsak ve beslenme konusunda bağ kuran çalışmalar asperger sendromlu, öğrenme güçlüğü ya da sosyal zorluklar yaşayan çocuklar ve otistik çocuk istatistiklerinin yoğunluğuna atıfta bulunabiliyor.

Çocuğun okul çağına gelmesiyle okul başarısızlığı ve sosyal adaptasyon gibi sorunlarla durum karmaşık bir hale gelebiliyor.

DEHB olan çocuklar düzenli yemek yememeleri ile bilinirler. Ebeveyn gözetimi olmadan, bu çocuklar saatlerce yemek yemeyebilir ve ardından etrafta ne var ise dağıtabilirler. Bu modelin sonucu, çocuğun fiziksel ve duygusal sağlığına zarar verebilir.

Hücrelerimizden içeri alınan her besin aslında ruhumuzu,hormonlarımızı neticesinde davranışlarımızı etkiliyor. Yani dikkat eksikliği ve hiperaktiviteyle beslenme ilişkisi bu bağlamda değerlendirilmelidir.

Fiziksel olarak, DEHB olan bir çocuğun düzenli olarak sağlıklı yiyecek alımına ihtiyacı vardır; Zihinsel olarak, ”yemek saatleri” gerekli bir moladır ve gün içinde planlanmış olması gereken bir rutindir.

Evdeyken dikkat edilmesi gerekenler

  • Evinizdeki abur cuburlardan kurtulun.
  • Dışarıda yemek yerken yağlı ve şekerli yiyeceklere sınırlama koyun.
  • Abur cubur reklamlarıyla dolu televizyon programlarını kapatın.
  • Çocuğunuza günlük vitamin ve mineral takviyesi verin.
  • Çocuğunuz için en fazla üç saat arayla düzenli besleyici öğünler veya atıştırmalıklar planlayarak sağlıksız beslenme alışkanlıklarını önleyin.


6.) ARKADAŞ EDİNMEYİ ÖĞRETİN


Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu belirtileri gösteren yani DEHB olan çocuklar genellikle basit sosyal etkileşimler konusunda zorluk yaşarlar. Dikkat eksikliği belirtileri ve hiperaktif davranışlar sergileyen çocuklar sosyal ipuçlarını okumakta zorlanabilirler, çok konuşabilirler, sık sık araya girebilirler veya agresif ya da “çok yoğun” olarak karşı çıkabilirler.

Dikkat dağınıklığı yaşayan ya da hiperaktif çocuklar gösteren çocuklarda nispeten duygusal olgunlaşmada yaşadıkları güçlükler, onları kendi yaşlarındaki çocuklar arasında öne çıkarabilir ve onları düşmanca alay edilen bir hedef haline getirebilir.

Bu konuda çocuğun sosyal anlamda adaptasyonun sağlanabilmesi için dikkat eksikliği ya da hiperaktivite konusunda anne ve ailelerin ne yapılacağına dair tavsiye ve öneri yazıların incelenmesi de ailelerin sorumluluğundadır.

Bununla birlikte, DEHB olan birçok çocuğun son derece zeki ve yaratıcı olduğunu ve sonunda başkalarıyla nasıl geçinebileceklerini ve arkadaş olarak uygun olmayan insanları nasıl tespit edebileceklerini anlamaları çok fazla sürmez. Dahası, ebeveynleri ve öğretmenleri çileden çıkarabilecek kişilik özellikleri akranlarına komik ve çekici gelebilir.

DEHB olan bir çocuğun sosyal becerilerini geliştirmesine yardımcı olmak


DEHB olan çocukların sosyal becerileri ve sosyal kuralları öğrenmesi zordur. Hiperaktif belirtiler ve dikkat eksikliği semptomları gösteren DEHB sahibi olan çocuğunuzun daha iyi bir dinleyici olmasına yardımcı olabilir, insanların yüzlerini ve vücut dilini okumayı öğretebilir ve gruplar halinde daha sorunsuz etkileşim kuramalarına rehberlik edebilirsiniz. Bunun için birçok şey yapılabilir ancak DEHB belirtileri gösteren bir çocuk için eğitim, özel eğitim ve rehabilitasyon rehberliğinde olmak zorundadır.

7.) DİĞER TAVSİYELER

  • Çocuğunuz ile zorlukları ve nasıl değişiklik yapılacağı hakkında nazikçe ama dürüstçe konuşun.
  • Çocuğunuz ile çeşitli sosyal senaryoları canlandırın. Rolleri sık sık değiştirin ve bunu eğlenceli hale getirmeye çalışın.
  • Çocuğunuz için benzer dil ve fiziksel becerilere sahip oyun arkadaşları seçmeye dikkat edin.
  • İlk seferde sadece bir veya iki arkadaşınızı davet edin. Oynarken onları yakından izleyin ve vurmak, itmek ve bağırmak gibi olumsuz davranışlara sıfır tolerans ile yaklaşın.
  • Çocuğunuzun oynaması için zaman ve yer açın ve iyi oyun davranışlarını sıklıkla ödüllendirin.
  • Detaylı bilgi veya destek talebi için lütfen iletişime geçin

ANA SAYFA

KAYNAK

FAYDALI MAKALELER

Dikkat eksikliği, Hiperaktivite bozukluğu ve Dehb istatistikleri

DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE (DEHB) İSTATİSTİKLERİ
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu yapısal yani nörogelişimsel, gen mutasyonu ya da çevresel faktörler tarafından tetiklendiği düşünülen bir hastalıktır. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (DEHB) ne kadar yaygındır? Son verilere göre ABD’de 16 milyondan fazla çocuk için (yüzde 9,4) DEHB tanısı konmuştur.

DİKKAT EKSİKLİĞİ İSTATİSTİKLERİ, DEHB YAYGINLIĞI NEDİR?
Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC) tarafından 2016 yılında yapılan bir araştırmaya göre , Amerika Birleşik Devletleri’nde 2 ila 17 yaş arasındaki yaklaşık 6,1 milyon çocuğa (yüzde 9,4) dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ( DEHB veya ADD ) teşhisi konduğu tahmin edilmektedir.

Bu rakam şunları içerir:

2-5 yaş arası küçük çocukların 388.000’i (yüzde 2.4)
6-11 yaş okul çağındaki çocukların 2,4 milyonu (yüzde 9,6)
12-17 yaş arasındaki ergenlerin 3,3 milyonu (yüzde 13,6)
Aynı çalışma, erkek çocuklarının DEHB tanısı alma olasılığının kızlara göre daha yüksek(en az 3 kat ve daha fazla) olduğunu buldu (sırasıyla yüzde 12,9 ve yüzde 5,6).

Bununla birlikte araştırmalar, DEHB’nin tipik ve geleneksel olarak bildirilenden daha fazla sayıda kızı etkilediğini göstermektedir. Kızlarda daha az görülmesinin sebebi, dikkat eksikliği ve hiperakivite bozukluğu semptomlarının erkeklere kıyasla daha az belirgin olması nedeniyle gözden kaçması olmuş olabilir.

Teşhis sürecindeki genel bir ön yargıyı yansıtabilir bu durum yani teşhis koyan uzmanlar tanı koyarken belli yargılar üzerinden tanı koyarsa özellikle kız çocuklarında teşhiste hata yapma ihtimali artabilir..

DEHB çocukluk çağında en yaygın nörogelişimsel bozukluktur. Rakamlar değişkenlik gösterse de, çocuklarda dünya çapında DEHB yaygınlığının yaklaşık yüzde 5 olduğu tahmin edilmektedir .

Yetişkinlerde DEHB yaygınlığı
2016 yılında yapılan bir araştırmaya göre , yetişkinlerde DEHB’nin dünya çapında yaygınlığının yüzde 2,8 olduğu tahmin ediliyor.

ABD’de yetişkin DEHB için yaygınlık tahminleri değişiklik göstermektedir. Bir 2019 çalışması, yetişkin DEHB yaygınlığını yüzde 0,96 olarak tahmin ediyor – on yıl önceki yüzde 0,43’ten oranından sonra iki katına çıktı.

Önceki çalışmalar, ABD’de yetişkinlerde DEHB yaygınlık oranlarını yüzde 2,5 ile yüzde 4,4 arasında, erkeklerde yüzde 5,4 tanı oranı kadınlarda yüzde 3,2 olarak hesaplamışlardı.

ÇOCUKLARDA DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU
ABD’de DEHB teşhisi konan çocukların sayısına ilişkin tahminler yıllar içinde değişti. 2014 CDC çalışmasına kadar :

2003 yılında, çocukların yüzde 7,8’ine DEHB teşhisi kondu
2007’de: yüzde 9,5
2011’de: yüzde 11
Düzenli artışa dikkat

Çocuklarda DEHB Tedavisi
ABD’de DEHB olan çocukların yaklaşık yüzde 75’i bir tür DEHB tedavisi görmektedir.

DEHB olan çocukların yüzde 31,7’si DEHB ilaçları ve davranışsal tedavi alıyor
Yüzde 30,3’ü yalnızca DEHB ilaçlarını alıyor
Yüzde 14,9’u yalnızca davranışsal tedavi görüyor
DEHB İlaçları

DEHB olan çocukların yüzde 62’si şu anda DEHB ilacı kullanıyor
DEHB olan 2-5 yaşındakilerin yüzde 18,2’si
DEHB olan 6-11 yaşındakilerin yüzde 68,6’sı
DEHB olan 12-17 yaşındakilerin yüzde 62,1’i
Davranışsal sağlık

DEHB olan çocukların yüzde 46,7’si davranışsal tedavi görüyor
DEHB olan 2-5 yaşındakilerin yüzde 59,5’i
DEHB olan 6-11 yaşındakilerin yüzde 51,4’ü
DEHB olan 12-17 yaşındakilerin yüzde 41,7’si
2014 verilerine göre , ABD’deki DEHB’li çocukların çoğu , DEHB semptomlarını tedavi etmek için ilaç ve okul destekleri dahil olmak üzere bir tür müdahale alıyor .

DEHB’li çocukların yüzde 80’i okul temelli destek aldı
Yüzde 40 sosyal beceri eğitimi aldı
Yüzde 31 ebeveyn eğitimine katıldı
Yüzde 20’si bilişsel davranışçı terapi (CBT) aldı
İlgili Koşullar
dehb istatistikler, hiperaktivite, hiperaktif, çocuklar, sayısal veriler, özel eğitim, rehabilitasyonDEHB olan çocukların yaklaşık üçte ikisinin en az bir başka durumu vardır.
DEHB olan çocukların yüzde 51,5’inin davranış veya davranış sorunları var
Yüzde 32,7’sinin anksiyete sorunları var
Yüzde 16,8’inin depresyonu var

Yüzde 13,7’sine otizm spektrum bozukluğu (ASD) teşhisi kondu
Yüzde 1.2 Tourette sendromu var
Yaklaşık yüzde 45’inin öğrenme bozukluğu var
DEHB olan çocukların, yetişkinlerde aşırı yeme bozukluğuna benzer bir tür yeme bozukluğu olan Kontrol Kaybı Yeme Sendromuna (LOC-ES) sahip olma olasılığı 12 kat daha fazladır.
YETİŞKİNLERDE DİKKAT EKSİKLİĞİ İSTATİSTİKLERİ
Yetişkinler arasında DEHB teşhisleri, Amerika Birleşik Devletleri’ndeki çocuklar arasında DEHB teşhislerinden dört kat daha hızlı büyüyor (yetişkinler arasında yüzde 123,3’e kıyasla çocuklar arasında yüzde 26,4 artış).
Yine de, DEHB’nin yetişkinlerde çocuklara kıyasla daha az teşhis edildiği düşünülmektedir.
Çoğu bilim adamı, yetişkinlerde DEHB kalıntılarının tespit eidlemeyeceğine inanıyor. DEHB olan yetişkinler sıklıkla DEHB belirtilerini maskeleyebilir ve eşlik eden psikiyatrik bozukluklar olabilir. DSM-V DEHB için tanı kriterleri daha çok çocuklar için geliştirilmiştir.
Yetişkin DEHB sıklıkla diğer bazı sorunlarla birlikte ortaya çıkar.
2017 meta analizine göre :
DEHB’li yetişkinlerde bipolar bozukluk oranları yüzde 5,1 ile 47,1 arasında tahmin edilmektedir.
DEHB olan yetişkinlerin yaklaşık beşte biri ile yarısı arasında majör depresif bozukluk / distimi vardır.
DEHB olan bireylerin yaklaşık yarısında bir tür anksiyete bozukluğu vardır.
Kişilik bozuklukları, DEHB olan yetişkinlerin yüzde 50’sinden fazlasında mevcuttur
Madde Bağımlılığı Bozukluğu
DEHB ve madde bağımlılığı bozukluğu (SUD) arasındaki bağlantı belgelenmiştir. Araştırmalar, SUD’li yetişkinlerin yüzde 25 ila 40’ında DEHB olduğunu göstermektedir.
DEHB olan kişilerin nikotin, alkol, marihuana ve kokain gibi maddelere karşı madde kötüye kullanım bozuklukları geliştirme olasılığı en az 1,5 kat daha fazladır.
DEHB İSTATİSTİKLERİ DEMOGRAFİ, IRK, ETNİK KÖKEN
Ulusal Sağlık İstatistikleri Merkezi’nin 2020 veri özetine göre:
Beyaz (yüzde 14,7) ve Hispanik çocuklara (yüzde 11,9) kıyasla, 3 ila 17 yaş arası siyah çocuklara DEHB veya öğrenme güçlüğü (yüzde 16,9) teşhisi konma olasılığı daha yüksektir.
En düşük gelir diliminde yer alan çocuklara, federal yoksulluk seviyesinin üzerinde gelire sahip ailelerdeki çocuklara kıyasla DEHB veya öğrenme güçlüğü teşhisi konma olasılığı daha yüksektir (yüzde 18,7’ye karşı yüzde 12,7).
Siyah beyaz çocuklara, ailesinin geliri ne olursa olsun, Hispanik(esmer veya güney amerika ya da meksika kökenli) çocuklara kıyasla DEHB veya öğrenme güçlüğü teşhisi konma olasılığı daha yüksektir.
Ebeveynleri lise veya daha az eğitim almış ebeveynleri olan çocuklara (yüzde 15,4), lise eğitiminden daha fazla eğitim almış ebeveynleri olan çocuklara (yüzde 12,8) kıyasla DEHB tanısı alma olasılığı daha yüksektir (yüzde 15,4).
ABD’nin güneyinde yaşayan çocukların, diğer bölgelerdeki akranlarına kıyasla daha önce DEHB tanısı almış olma olasılığı daha yüksektir.
Güney: yüzde 11
Midwest: yüzde 8,4
Kuzeydoğu: yüzde 8,4
Batı: yüzde 6,8
Kırsal kesimde yaşayan çocukların, kentsel / banliyö akranlarına kıyasla DEHB tanısı alma olasılığı daha yüksektir.
Kırsal: yüzde 11,8
Kentsel / banliyö: yüzde 9
Tüm ırk / etnik gruplardan yetişkinler arasında DEHB tanı oranları artıyor, ancak eşitsizlikler devam ediyor (2006’dan 2017’ye yaygınlık rakamları):
Beyaz: yüzde 0,67 ila 1,42
Asya: yüzde 0.11 – 0.35
Yerli Hawaii / Pasifik Adalı: yüzde 0,11 ila 0,39
Siyah: yüzde 0,22 – 0,69
İspanyol: yüzde 0,25 ila 0,65
Kızılderili ve Alaska Yerlisi: yüzde 0,56 ila 1,14
DİKKAT EKSİKLİĞİ İSTATİSTİKLERİ VE DAHA FAZLASI
DEHB olan çoğu çocuğun orta ila hafif semptomları vardır.
Orta: yüzde 43,7
Hafif: yüzde 41,8
Şiddetli: yüzde 14,5
Nörotipik ailelerin, DEHB’li çocukları olan ailelerin harcadığı 15.036 dolara kıyasla, her yıl çocuk başına ortalama 2.848 dolar harcadığını bulan bir araştırmaya göre, DEHB’li bir çocuk yetiştirmek, DEHB olmayan bir çocuk yetiştirmekten beş kat daha pahalı.
DEHB olan her beş öğrenciden en az biri okul temelli gerekli müdahale hizmetlerini almıyor.
DEHB olan gençler
DEHB teşhisi konan genç sürücülerin trafik kazası geçirme, trafik ve hareket ihlalleri görme ve riskli araç kullanma davranışlarında bulunma olasılığı daha yüksektir.
Madde bağımlılığı bozukluğu olan ergenlerin yüzde 27 kadarı, eştanılı DEHB’ye sahiptir.
DEHB olan ergenler, DEHB’si olmayan ergenlere göre ebeveynleriyle daha fazla çatışmakta ve sorun yaşamaktadır.
DEHB olan ergen kızların, DEHB olan erkekler ve DEHB olmayan kadınlara kıyasla sosyal zorluklarla mücadele etme ve zayıf bir benlik kavramına sahip olma olasılığı daha yüksektir.
DEHB’li genç erkeklerin lisede devam, not ortalaması, ev ödevi ve daha fazlasıyla ilgili sorunlar yaşama olasılığı daha yüksektir.
DEHB’li erkek gençler yüzde 3 ila 10 okulu kaçırıyor;

Liseyi bırakma olasılığı 2,7 ila 8,1 kat daha yüksektir;

Derslerinin yüzde 7.5’inde başarısız;

DEHB’si olmayan erkek gençlere göre GPA’ları beş ila dokuz puan daha düşük.

Üniversite öğrencilerinin yaklaşık yüzde 2 ila 8’i, DEHB ile ilişkili klinik olarak önemli semptomları kendi kendine rapor ediyor.
DEHB olan yetişkinler
DEHB, tedavi edilmezse, özellikle yetişkinler için bozulmuş yaşam kalitesi ile ilişkili ciddi sorunlara yol açabilmektedir..
DEHB’si olan bireyler, DEHB’si olmayan yetişkinlere kıyasla iş bulma ve sürdürmede zorluk yaşama olasılıkları eğer çocuklukta tedavi görmediler ise daha yüksektir.

DEHB olan bireylerin arkadaşlık, aşk, ailevi vs ilişkilerinde zorluk yaşama olasılığı daha yüksektir.
Yetişkin DEHB ile ilişkili diğer sonuçlar arasında anksiyeteye karşı savunmasızlık, duygudurum bozuklukları, bağımlılık, bozulmuş sürüş güvenliği ve hatta kazalardan kaynaklanan erken ölüm bulunmaktadır.

Kadınlarda DEHB

2014 incelemesinden:
Dikkatsizlik belirtileri, DEHB olan kızlarda ve kadınlarda hiperaktivite ve dürtüsellik belirtilerinden daha yaygındır.

DEHB’li kadınların, DEHB’si olan erkeklere ve DEHB’si olmayan kadınlara kıyasla düşük benlik saygısı yaşama olasılığı daha yüksektir.

DEHB’li erkeklere kıyasla kadınlarda, anksiyete ve duygusal bozukluklar, fobiler sergileme ve genelleştirilmiş anksiyete bozukluğunun DEHB’e eşlik etme olasılığı kadınlarda daha yüksektir.

Çocukluk çağında mevcut olan semptomların ”DEHB olan kadınların önemli bir kısmı için” yetişkinliğe gelme eğilimi vardır.
DEHB ilacı kullanımı kızlarda ve kadınlarda DEHB’li erkek ve erkeklere göre daha düşüktür.
Detaylı bilgi için Derinçocuk Rehabilitasyon ve Özel Eğitim Merkezleri ile iletişime geçebilirsiniz.

Sevgilerle…

Anasayfa

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu

Disleski ve özel öğrenme güçlüğü

Asperger sendromu

Otizm spektrum bozukluğu

Dikkat eksikliği, Hiperaktivite bozukluğu ve Dehb istatistikleri yazısına devam et

Dehb nedir? Dikkat eksikliği ve Hiperaktivite bozukluğu

DEHB nedenleri nelerdir? Çocuklarda DEHB Belirtileri nelerdir? Dehb ilaçsız tedavisi nasıl yapılır? Dehb İlaçları, Testleri , Spor , Müzik hakkında ne söylenebilir? Gibi sorulara yanıtlar aradığımız makalemizi gelin birlikte inceleyelim.


Çocuklarda Sosyalleşme, Dehb, dürtüsellik, konsantrasyon sorunları, sıklıkla sorulan bu sorular hakkında verilmesi gereken ilk cevap çocuğun davranışlarının kasıtlı olmadığının bilinmesi gerektiğidir. Hormonal veya genetik yapı ile ilgili olabilen bu durum 12 yaş öncesi çocuklarda ama özellikle okul öncesi yaştaki çocuklarda,ilaçsız olarak davranış terapileri(Aba terapi), dikkat, odaklanma çalışmalarıyla tedavi edilebilmektedir.

Okul öncesi yaşlarda ilaç yerine eğitim çalışmalarıyla çeşitli terapiler tavsiye edilmektedir.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu yani dikkat dağınıklığıyla hiperaktivitenin(Dehb) birlikte ortak özellikler göstererek ilerleyen yaşlarda çocuğun sosyal hayatını olumsuz etkilmesiyle akademik başarısızlıklara yol açabilmektedir.

Gelin hep birlikte dikkat eksikliği, hiperaktivite, dehb kavramlarının ne olduğuna, nedenlerine, çocuklarda bebeklerdeki belirtilerine, çeşitlerine göz atalım.

Hiperaktif çocuklar hakkındaki tavsiyeler, müzik, spor, egzersiz, istatistikler ve ilaçlar hakkında ki güncel bilgiler hakkındaki sorulara cevap arayalım.

İçindekiler

  1. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu nedir? DEHB nedir?
  2. DEHB nedenleri nelerdir?
  3. Bebeklerde DEHB belirtileri
  4. Çocuklarda DEHB belirtileri
  5. DEHB çeşitleri nelerdir?
    • Dikkat eksikliği
    • Hiperaktivite bozukluğu
    • Dehb
  6. Çocuğumun DEHB olduğunu nasıl anlarım? Yetişkinler için kılavuz(DSM 5’e göre)
  7. Hiperaktif çocuk sahibi annelere ve ailelere öneriler
  8. Yetişkinlerde dikkat eksikliği(Dehb) belirtileri nelerdir?
  9. DEHB tanısı nasıl konulur?
  10. DEHB testi nedir?
  11. DEHB testleri hangileridir?
  12. DEHB hangi sorunlara eşlik etmektedir?
  13. DEHB ile karıştırılan diğer sorunlar nelerdir?
  14. DEHB ve geç konuşma arasında bağlantı var mıdır?
  15. DEHB görülme sıklığı ve istatistikleri nelerdir?
  16. DEHB(Dikkat eksikliği ve hiperaktivite) tedavisi nasıl yapılır?
  17. Özel eğitim ve rehabilitasyon süreçleri ve faydaları nelerdir?
  18. Dikkat eksikliği ilaçları nelerdir?
  19. Müzik ile Hiperaktif çocuk ve yetişkinler
  20. Spor-egzersiz ile Hiperaktif çocuk ve yetişkinler
  1. DEHB DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU NEDİR?


Dehb, Hiperaktivite, dürtüsellik, dikkat eksikliği gibi adlandırmalar iletişimle birlikte davranış problemlerine neden olan nörogelişimsel bir bozuklukluğu tanımlar. Her ne kadar bazen hastalık olarak tarif edilsede bulaşıcı olmadığının bilinmesi önemlidir

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu hastalığında Bazal gangliya ve Beynin ön bölgesindeki boyut farklılıkları ya da daha az kan akışı ile ilgili olan bağlantılara, bilimsel kaynaklarda atıf yapılmaktadır.
Hiperaktivite ve dikkat eksikliği bozukluğu(Dehb) yaşayan çocuklar ve yetişkinlerde, davranışların hakimiyetini yaş ile doğru orantılı sağlanamaması sıklıkla karşılaşılan bir durumdur.
Daha çok 6 ila 12 yaş arasında teşhis edilmektedir çünkü davranışlar bu yaşlarda daha fark edilir olur. Çocuklarla ergenler arasında görülme sıklığı %5 ila %8 arasında olduğu tahmin edilmekte iken yetişkinliğe %3 oranında taşındığı düşünülüyor.(CDC hastalık araştırma merkezi verileri Amerika)
Araştırmalara göre son 10 yılda yaygınlığında 2 kattan fazla artış yaşandığı bildirilmektedir.
Bu astronomik artış kısmen hastalığın tanınmasıyla farkındalığın artmasına bağlanmaktadır.
Çocuğun iletişim becerileri özel eğitim ve rehabilitasyon eğitimleriyle sosyalleşme üzerine geliştirilmelidir.
Yapılan bazı çalışmalarda 18 yaşına kadar olan zihinsel gelişmenin %30 oranında 8 yaş öncesi olduğu akılda tutularak, okul öncesi erken teşhis ile çözüm sağlanmalıdır.

  1. HİPERAKTİVİTE VE DİKKAT DAĞINIKLIĞI BOZUKLUĞU NEDENLERİ NELERDİR?


Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu nedenleri nelerdir?
Bu soruyu maddelerle açıklayalım fakat öncelikle belirtmek gerekir ki ”dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu” nedenleri kesin olarak bilinmemektedir ancak bazı bulgular tespit edilebilmiştir. Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda olmayanlara göre bir takım olası farklılıklar tespit edilmiştir.

Dehb farklılığına yol açabilecek olacak nedenler

  • Erken doğum (37 hafta öncesi doğum)
  • Yeni doğan bebeklerde düşük ağırlık.
  • Hamilelik sırasında sigara, alkol veya uyuşturucu bağımlılığı.
  • Sezeryan doğum.1
  • Beyin hasarı ya da kafa travmaları
  • Hamilelik sırasında veya genç yaşlarda çevre etkisi(örneğin vücutta biriken kurşun gibi ağır metaller)2
  • Demir eksikliği, dikkat eksikliğinde şüphelenilen faktörlerdendir.
  • B6, B12, magnezyum gibi eksikliğinde yorgunluk yapan ve hafızayı olumsuz etkileyen vitamin eksiklikleri.
  1. BEBEKLERDE HİPERAKTİVİTE VE DİKKAT EKSİKLİĞİ BELİRTİLERİ NELERDİR?

Bebeklerde hiperaktivite ve dikkat eksikliği(Dehb) konusu zor tespit edilebilen bir durumdur.
Çünkü 5 yaş öncesi belirti göstermeyen dehb, sosyal hayattaki davranışlar, çoğu zamanda dil konuşma ile görünür olduğu için 5 yaş öncesi çocuklarda, bebeklerde tanımlanması pek mümkün değildir.
Bebeklerde hiperaktivite ve dikkat dağınıklığı bozukluğu konusunda 5 yaşına kadar sadece ebeveyn eğitimi ”DEHB konusunda dünyada otorite kabul edilen Amerikan Psikiyatri Derneği(APA) tarafından” önerilmektedir.

  1. ÇOCUKLARDA DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİF BELİRTİLER NELERDİR?


Çocuklarda hiperaktivite ve dikkat dağınıklığı başka bir deyişle DEHB belirtileri ağırlıklı olarak 6 ila 12 yaş arasında tespit edildiğinden belirtiler daha çok sınıf içi sosyal ortamlarda görünür hale gelmektedir.

Çocuklarda dehb belirtileri

  • Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu (Dehb) yaşayan çocuklarda sınıfta öğretmenlerini dinlemiyor görüntüsü oluşabilir.
  • Dikkat eksikliği yaşayan çocuklar ya da hiperaktif çocuklarda yaşıtlarına akademik olarak yetişmek zor olabilir.
  • Dikkat eksikliği olan çocuklarda disiplin sorunları baş gösterebilir, disipline etme girişimlerine yanıt vermiyor görünebilirler.
  • Dehb belirtileri gösteren çocuk kasten yaramaz değildir, sorunun nörogelişimsel yapısal bir bozukluk olduğu unutulmamalıdır.
  • Hiperaktivite bozukluğu ve dikkat dağınıklığı Erkek çocuklarda kızlara göre 4 ila 10 kat daha yaygın olduğuna dair çalışmalar mevcuttur. 3
  • Dehb konusunda çocuklarda ve bebeklerde, Amerika Psikiyatri Derneği 6 yaşına kadar sadece ebeveyn eğitimi önermektedir.
  • Hiperaktif ve dikkat eksikliği belirtisi gösteren çocukların 6-12 yaş arasındaki tedavisinde öncelikle özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerindeki davranışsal dikkat terapileri , uluslararası çalışmalar ve APA tarafından tavsiye edilmektedir.
  • Özel eğitim ve rehabilitasyon süreçleri ile dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun tedavisi noktasında eğitim başarısız olduğunda psikofarmakolojik tedavi düşünülmelidir.
  • Erken teşhis edilmesiyle çocuklarda davranışlar kontrol edilebilmektedir böylece ilerleyen yaşlarında üretken, başarılı bireyler olarak yollarına devam edebilmektedirler.
  • Dikkat edilmesi gereken nokta ailelerin telaşsız ama uyanık olmaları çocuklarında anormallik hissettikleri anda tıp doktoru ya da psikiyatristlerden yardım almaları, ardından öncelikle özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerindeki davranış terapileri ile tedaviye başlamalarıdır”.
  1. ÇOCUKLAR VE YETİŞKİNLERDE DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE NASIL ANLAŞILABİLİR?


Çocuklarda ve yetişkinlerde hatta bebeklerde dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunu teşhis etmek için kullanılan temel kaynak Amerikan Psikiyatri Derneği ”APA” tarafından yayınlanan ”DSM 5” kitapçığı tanımlamalarıdır.

Aşağıdaki maddeleri inceleyerek dikkat dağınıklığı ve hiperaktivite bozukluğu konusunda tanı koyabilir en azından tıp doktoruna görünmeden önce çocuğunuz için fikir sahibi olabilirsiniz.

  1. DEHB ÇEŞİTLERİ NELERDİR
  • Dikkat eksikliği
  • Hiperaktivite ve dürtüsellik
  • Her ikisinden eşit derece olması durumu olarak 3 bölüme ayrılmaktadır.


Amerikan Psikiyatri Derneğinin 5. kitapçığına göre(DSM 5) aşağıda açıklanan maddeleri inceleyerek kendinizde ya da çocuğunuzdaki sorunlardan şüphe ederek, uzman desteği talep edebilir, teşhis için bir tıp hekimine başvurabilirsiniz.
Özel eğitim ve rehabilitasyon ile eğitim süreçleri, teşhis aşamasından sonra sonra başlar.

DİKKAT EKSİKLİĞİ BOZUKLUĞU SKALASI (DSM5 – APA Amerika Psikiyatri Birliği)


16 yaşa kadar çocuklar için eğer aşağıdaki maddelerden 6 veya daha fazlası.
17 yaş üstü yetişkinler için eğer maddelerden 7 veya daha fazlası.
Dikkat eksikliği belirtileri eğer 6 aydan fazladır mevcut ise lütfen bir uzmana danışınız.

  • Dikkatin çok çabuk dağılması.
  • Dikkat ve odaklanmayı sürdürmekteki zorluklar.
  • Dikkat dağınıklığı neticesinde ortaya çıkan unutkanlık sonucu kaybolan eşyalar.
  • Dikkat eksikliği sonucu kararlaştırılmış etkinliklerin sıklıkla unutulması.
  • Odaklanmada yaşanan zorluklar neticesinde karşısındaki konuşmacıya karşı ilgisiz görünme.
  • Dikkat eksiklği neticesinde verilen görevi çabuk terk etme eğilimi.
  • Dağınık olma durumu. Bu sorundaki asıl sebep aslında kişinin yaptığı eylemi çabuk terk edip başka bir görev edinmesi ile arkasında bıraktığı işi unutması ile karakterizedir.


HİPERAKTİVİTE VE DÜRTÜSELLİK SKALASI


Hiperaktivite ve dürtüsellik sorunu yaşayan çocukların aileleri ve yetişkinler aşağıdaki maddeleri inceleyerek hiperaktivite ve dürtüsellik konusunda uzman desteğine ihtiyacı olup olduğuna karar verebilir.


16 yaşına kadar olan çocuklarda 6 veya daha fazla madde
17 yaş üstü yetişkinlerde 5 veya daha fazla madde
aşağıda sıralanan maddelere 6 aydır devam ediyor ise lütfen bir danışmana başvurunuz.

  • Hiperaktif ve dürtüsellik yaşayan çocuklar ve yetişkinler aşırı aktif uzuv hareketleri gösterebilirler
  • Hiperaktivite ve dürtüsellik yaşayan çocuklar ve yetişkinler Hareketsiz ya da huzurlu oturamamak
  • Yetişkinlerde rahatsız edici dercede huzursuzluk, çocuklarda aşırı enerjik sürekli koşma ve tırmanma hali
  • Sessiz aktivitelere katılmada yaşanan zorluklar
  • Konuşma sırasını beklemede zorluklar
  • Sorulan sorular tamamlanmadan cevapları telaşla yanıtlamak
  • Başkaları konuşurken müdahale etmek ve kesintiye uğratmak
  • Bu durumlar aslında kişinin kendisini yorması ile birlikte, sosyal çevresinin de yorulması sonucunu doğurmaktadır.


DEHB SKALASI (DİKKAT EKSİKLİĞİ VE DÜRTÜSEL HİPERAKTİVİTENİN BİRLİKTE BULUNMASI)

Yukarıda maddeler halinde özetlenmiş Dikkat eksikliği ve hiperaktivite dürtüsellik sorunlarının birbirine yakın ölçüde yoğun olarak görülme halidir.

  1. HİPERAKTİF ÇOCUK SAHİBİ ANNELER VE AİLELERİNE ÖNERİLER


Hiperaktif çocuk sahibi aileler için DEHB ile ilgili bilinmesi gereken bazı tavsiye ve öneriler 7 maddede özetlenmiştir.

  • Hiperaktif çocuk sahibi aileler olumlu olmaya çalışmalıdır.
  • Bir sistem kurularak ona bağlı kalınmalıdır.
  • Hareket sonunda uyku teşvik edilmelidir
  • Kurallar ve beklentiler net olmalıdır
  • Sağlıklı beslenmenin zihni olumlu etkilediği bilinmelidir.
  • Çocuğa nasıl arkadaş edinileceğini öğretilmelidir
  • Sorunun, kapsamlı bir tedavi yöntemiyle aşılabileceğini unutmayın. Eğitim, tıp desteği, egzersiz, müzik vs.
  • Eğer teşhis konulduysa özel eğitim kurumlarından devlet destekli ücretsiz eğitim alabilirsiniz.
  1. YETİŞKİNLERDE HİPERAKTİVİTE VE DİKKAT EKSİKLİĞİ BELİRTİLERİ VE SOSYAL HAYATA YANSIMALARI NELERDİR?


Dehb, kişinin yetişkinlikte sosyal hayatına olumsuz etkileri olabilecek bir farklılıktır.
Yetişkinlikte dehb farklılığının sosyal hayata yansıması
Dürtüsel harcamalar nedeniyle mali sıkıntıya girme
Zamanında fatura ödemesi yapılamaması
Ev işlerini tamamlamamak
Günlük yaşam organizasyonlarını yönetmede başarısızlık
Kronik olarak çok yoğun hayal kırıklığı
Konulan hedeflere ulaşılamamasından ötürü kronik stres, endişe
Başarısız notlar sebebiyle akademik başarısızlık yaşama
Yetişkinlerde evlilikte aşırı çatışma
Çok sık iş değiştirme
Madde kullanımı.

  1. DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU TANISI KİMLER TARAFINDAN KONULUR?


Hiperaktivite ve dikkat eksikliği bozukluğu tanısı tıp uzmanları; çocuk doktoru ya da psikiyatristler tarafından konulur.
Teşhis konulduktan sonra özellikle okul çağındaki çocuklarda özel eğitim ve rehabilitasyon ile çocuğun davranışları sosyal hayata uyum sağlayabilecek şekilde düzenlenmeye çalışılır.
Bu sayede yetişkin yaşlara gelmeden okul başarısızlığı, sosyal iletişim bozuklukları ya da akademik başarısızlığın önüne geçilmiş olur.
Dsm5’e göre artık tanı konurken doktorların; hafif, orta ya da ağır olarak sınıflandırma yapmaları gerekmektedir.

  1. DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE TESTİ NEDİR?


Dikkat dağınıklığı ve hiperaktivite bozukluğu testi çocuklar ve yetişkinler için farklıdır. Kişinin dehb olup olmadığını anlamak için yapılan yazılı veya görsel testlerdir. Test sonuçları tıp hekimleri tarafından incelenir test sonuçlarından sonra tanı tıp hekimleri tarafından konur fakat bir uzmana başvurmadan önce kendi kendinizi tanımlamak en azından fikir sahibi olmak için 6. maddeyi inceleyebilirsiniz.

  1. DİKKAT EKSİKLİĞİ TESTİ HANGİLERİDİR?


Yetişkinlere çocuklardan farklı olarak test uygulamaktadır.
Çocuklarda DEHB, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu testi
Conners testiSwanson Nolan Pelhalm testi

Vanderbilt
Conners testiSwanson Nolan Pelhalm testi

Vanderbilt
Dikkat eksikliği belirtileri nedir, dikkat eksikliği testi

Yetişkinlerde DEHB dikkat eksikliği ve hiperaktivite testleri
Conners testi (yetişkinler için)
Yetişkin kendini değerlendirme testi
Wender Utah testi
Ayrıca Dünya Sağlık testi adı verilen testler bulunmaktadır. DSM-5 tanı koyma rehberi wisconsin, moxo testi gibi testler de bilinmektedir.

  1. DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTEYE EŞLİK EDEN DİĞER SORUNLAR


Dehb; genetik, hormonal ve çevresel nedenleri olan nörogelişimsel bir farklılıktır.
Aynı ortak genlerden etkilenen nörogelişimsel birçok farklılık mevcuttur.

Dehb eşlik eden farklılıklar
Öğrenme güçlükleri
Okuma, Yazma zorlukları
Disleksi
otizm spektrum bozukluğu(otistik çocuklarda sıklıkla hiperaktivite görülmektedir)
Anksiyete ve yıkıcı davranış bozuklukları
Epilepsi vs.

  1. DEHB İLE SIKLIKLA KARIŞTIRILAN DİĞER SORUNLAR


Dehb nadiren tek başına ortaya çıkar.
Dehb’in nörogelişimsel bir farklılık olduğundan bundan dolayı ortak genlerden kaynaklı benzer durumlar ile ortaya çıktığını belirtmiştik.

Şimdide sıklıkla Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğuyla karıştırılan durumlara göz atalım Araştırmaların gösterdiğine göre dehb belirtileri gösteren kişilerin üçte ikisinden fazlasında, sosyal hayata adaptasyon sorunlarıyla birlikte öğrenme güçlüğü, akademik başarısızlık ile birlikte görülmektedir.

DEHB ile karıştırılan belirtiler


Tiroid hormonu ile ilgili sorunlar ve epilepsi ile karıştırılabilecek belirtiler gösterebilmektedir.
Tiroid hormonuna direnci olan yetişkin hastaların %42 si DEHB tanısı almışlardır. Daha sonra yapılan çalışmalarda tiroid hormon düzeyleri Hiperaktivite/dürtüsellik arasında ilişki bulunmuş ancak dikkat eksikliği ile ilişki bulunamamıştır(hauser 1997).

  1. DEHB – GEÇ KONUŞMA ARASINDA BAĞLANTI VAR MI?


Dehb farklılığıyla geç konuşma arasında bağlantı olabilir çünkü dikkat yanında dinleme alışkanlığı öğrenmeyle ilişkilidir.
Dehb olan çocuklarda beyin ön lobunun küçük olmasıyla bağlantılı olarak ön lobda daha az kan akışı olduğunu gösteren bazı çalışmalar mevcuttur.
Daha küçük kaudat çekirdeği, dopamin, norepinefrin gibi sistemlerin etkilenmesi de gözlemlenebilmektedir.
Yukarıda belirtilen yapısal sorunlar dil konuşma ya da davranışsal sorunlara yol açabilmektedirler.

  1. DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE GÖRÜLME SIKLIĞI İSTATİSTİKLERİ


Bugün Amerikan Psikiyatri Derneğinin açıklamalarından anlıyoruz ki çocukların %5’iyle %8’i dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğundan etkileniyor ayrıca DEHB bozukluğu olan çocukların yarısı belirtileri yetişkin yaşlarına taşımaya devam ediyorlar yani hiperaktif olduklarından haberleri yok ya da önemsemiyorlar.
Erkek çocuklarda görülme sıklığı kız çocuklardan 4 kat fazladır.
Halbuki dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu yaşayan çocuklarda yetişkinler kadar sosyal hayatta zorluklar yaşamaktadır. Bundan dolayı toplum adaptasyonu konusunda farkına bile varmadan başarısızlıklar, anksiyete sorunlarıyla boğuşmaktadırlar.Dikkat eksikliği nedir, istatistikler ve görülme sıklığı
Yani DEHB teşhisi konulmamış birçok yetişkin bugün hayatlarına bundan habersiz devam etmekteler. DEHB güncel istatistiklerinin sürekli olarak takip edilmesi aslında nasıl bir gelişim gösterdiğinin irdelenmesi yetişkinlerin konuya olan farkındalığının geliştirilmesi, toplum sağlığı açısından faydalı olacaktır.

  1. TEDAVİ AŞAMASINDA DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUĞU HAKKINDA NE SÖYLENEBİLİR?


Tedavi konusunda teşhisin önemi büyüktür, dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ağırlıklı olarak 6-12 yaş arasında teşhis edilir.
Dehb nasıl tedavi edilir
”Aile, özel eğitim , ilaç kullanımı” üçgeninde tedavi uygulandığı bilinmektedir.
Özel eğitim ve rehabilitasyon desteğinin yetişkinliğe ulaşmadan çocuklukta uygulamaya konulması gerekmektedir. Tıp hekimleri tarafından yazılan ilaçlar ile tedavi ilk planda çocuklardan ziyade yetişkinlerde düşünülmelidir.
Çocuklarda 6 yaşına kadar ebeveyn eğitimi öncelikli iken sonraki yaşlarda özel eğitim ve rehabilitasyon tedavi süreçlerine dahil edilmelidir.
Tedavinin başarısı aile, uzman öğretmenler ve tıp doktoru rehberliğinde sonuca ulaşır.

  1. İLAÇLARIN DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ


Çocukluklarda ilaç kullanımı 12 yaş öncesinde tavsiye edilmemektedir. 6 yaşa kadar ebeveyn eğitimi, 6-12 yaş arasında özel eğitim, dikkat, dil konuşma, davranış eğitim terapisi tavsiye edilmektedir.
Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu ilaçları konusunda Amerika Psikiyatri Derneğiyle(APA) otorite kuruluşlar tarafından yapılan akademik tavsiyelerde, ilaç kullanımı okul çağı çocuklarda özellikle okul öncesi yaşlarda tavsiye edilmemektedir.
Çocuklarda özel eğitim ve rehabilitasyon süreçleri okul öncesi yaşlarda başlamakla birlikte ilerleyen yıllarda ergenlik sonrası ya da yetişkinlikte ilaç kullanımıyla ilgili 200’den fazla çalışma, ilaçlarla psikososyal tedavilerin etkinliğini saptamıştır.
DEHB tedavisinde Stimülan grubu ilaçlar, dekstroamfetamin, pemolin, metilfenidat gibi uyarıcı ilaçlar sıklıkla kullanılmakta, etkinlikleri bilinmektedir.

  1. ÖZEL EĞİTİM VE REHABİLİTASYON SÜRECİNİN DEHB İLE İLİŞKİSİ NEDİR?


Özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri, eğitimlerine başlanabilmesi için Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu teşhisinin tıp doktorları tarafından yapılmış olması gerekmektedir.
Özel eğitim alması gereken çocukta DEHB, nörogelişimsel bir farklılıktır yani çocuk kasıtlı yaramaz değildir.
Bireyin çocuk ya da yetişkin olmasına bağlı olarak tedavi yöntemleri farklılaşmaktadır.
Özel eğitim ve rehabilitasyon süreçleri özellikle çocuklarda ailenin özellikle annelerin tedaviye entegre olması ile çözüme kavuşturulmaktadır.
Özel eğitim ve rehabilitasyon süreçlerinin çocuklarda erken uygulanması kişinin yetişkinliğe bu sorunu taşımaması anlamına geldiğinden akademik başarı ve okul başarısızlığı konularında önem arz etmektedir.
Çocukların ileri ki yaşlarda sosyal iletişim güçlükleri sebebiyle akademik ya da okul başarısızlığı yaşamasının önüne geçmek için lütfen devlet destekli ve ücretsiz birebir özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerinde verilen özel öğretim hizmetlerinden faydalanın.
Çocukların okula başlamadan tedavi süreçlerine, özel eğitim ve rehabilitasyon merkezlerindeki terapi yöntemlerinin dahil edilmesi çocuğun geleceğine yapılan bir yatırım olduğu unutulmamalıdır.

  1. MÜZİĞİN HİPERAKTİF ÇOCUKLAR ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ


Hiperaktif çocuklarda, dikkat eksikliği yaşayan yetişkinler gibi “müzik” dikkatin toplanmasına yardımcı olması ve DEHB belirtileri gösteren bireylerde odaklanmayı kolaylaştırması bakımından önemine vurgu yapılmaktadır .
Müziğin Dehb üzerindeki olumlu etkileri
Müziğin insan vücudunda yarattığı olumlu etkiler sayesinde dikkat dağınıklığı ile hiperaktivite bozukluğu yaşayan çocuklarda dinlendirici, sakinleştirici etki gösterebilir.
DEHB teşhisi konmuş çocuklarda genellikle düşük dopamin düzeyleri üzerinde olumlu etki göstermektedir ki ”dopamin; odaklanma, motivasyon, dikkat” ile ilgilidir. Dopamin düzeyinin artması ile konsantrasyon artmaktadır.
Müziğin profesyonel olmasına gerek yok, doğaçlama bir müzik olabilir, kendi çaldığınız enstrumanla ürettiğiniz müzikler olabilir. Müziğin konsantrasyonu arttırmasıyla sosyalleşme, odaklanma, dil konuşma, duyu bütünleme çalışmaları daha verimli olabilir.
Dinlemekten hoşlandığınız müzikler de olabilir.
Müziğin vücutta dopamin seviyesini yükselttiği bilinmektedir buna istinaden DEHB üzerinde olumlu etki yaratabileceği söylenebilmektedir.
Beyaz gürültünün DEHB üzerinde olumlu etkisi olduğu bildirilen çalışmalar mevcuttur.
DEHB’le ilgili yapılan bazı çalışmalardaysa Klasik müzik ”mozart, vivaldi ya da handel” gibi bestecilerin müziklerinin beyin frekansları, hormonlar üzerindeki olumlu etkisinden ötürü tavsiye edilmektedir.


Kızılderili kabilelerinden Arizona Papagos yerlilerini konu edinen Papago Women kitabının yazarı Ruth Underhill’in söylediği şu söz dikkat çekicidir. ‘ Kızılderililerde şarkıyla müzik sadece kendini ifade etmek değildi. Doğanın güçlerini çağıran, onları insan iradesinde birleştiren bir sihirdi. İnsanlar ipeği iyileştirmek, ekinleri büyütmek için belada, tehlike içinde şarkı söylüyorlardı”


DEHB belirtileri taşıdığı düşünülen sanat ve bilim dünyaından birçok ünlü aspergerli ve ünlü otistik ismin olduğunu ifade edebiliriz.

  1. DEHB’Lİ ÇOCUKLARDA SPOR EGZERSİZİN YERİ


Dehb – spor – ergoterapi konusu hem çocuğun enerjisinin atılması hem de hormon seviyelerini dengelemesi açısından önemlidir.
Dehb – egzersizler – duyu bütünleme – hormon dengesi – öğrenme ilişkisi
Dehb konusunda sporla egzersizin bazı hormon seviyelerinin yükselmesiyle bağlantılı olduğu bilinmektedir.
Egzersiz sonucunda vücutta norepinefrin, dopamin, seratonin gibi nörotransmiterlerin arttığı birçok çalışmayla kanıtlanmıştır.
“Norepinefrin” dikkatin, tepki davranışlarının doğasını belirler. Daha çok bilinen adıyla noradrenalin

“Dopamin” dikkat, hafıza, öğrenme, hareket koordinasyon, uyku, motivasyola ilişkilidir. Seratoninle birlikte mutluluk hormonlarından birisi olarak bilinir

“Seratonin” mutluluk hormonu olarak bilinir. Düşüklüğü depresyonla anksiyeteye atıf yapmaktadır.
Egzersiz – spor yapmak endorfin salgılanmasını sağlar böylece gerginlikle stres azaltılabilir.

Özel eğitim birimlerinin duyu bütünleme ve ergoterapi birimleri bu konuda yardımcıdır.

Fizik tedavi ve rehabilitasyon ve duyu bütünleme birimlerden ihtiyaç duyuluyorsa destek alınması gereken birimler olduğu unutulmamalıdır.

Harward TH Chan Halk Sağlığı Okulu’nun yaptırdığı araştırmaya göre günde 15 dakika koşmanın ya da 1 saat yürümenin major depresyon riskini %26 azalttığı tespit etti.
Yani hiperaktif ya da dikkat eksikliği yaşayan çocuklar ve yetişkinler egzersiz ve spor yapınca bedenimizdeki sistemler ritalin ve adderall gibi dehb ilaçları ile aynı şekilde çalışırlar.

Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun nörogelişimsel yapısal boyutlarına egzersizin etkisi, yukarıdaki hormonların tanımına dikkat edildiğinde ortaya çıkacaktır.
Son olarak belirtmek gerekir ki dehb, hiperaktivite bozukluğu ya da dikkat dağınıklığı olan çocuklarda spor, uyku düzenini sağlamaya yardımcı olacak, sağlıklı dinlenme ile ahenk yaratacaktır.

Son olarak DEHB konusunda uzman tavsiyelerini almayı ihmal etmeyin lütfen. DEHB güncel istatistiklerinin sürekli olarak takip edilmesi, nasıl bir gelişim gösterdiğinin irdelenmesi yetişkinlerin konuya olan farkındalığının geliştirilmesi, toplum sağlığı açısından faydalı olacaktır. Aileler ve annelerin dikkat eksikliği uzman tavsiyelerini takip etmelerini şiddetle öneriyoruz.
Sevgilerle Derinçocuk Özel Eğitim ve Fizik Tedavi Rehabilitasyon Okulları …↑ Sayfa başı ↑
Devlet destekli olarak ücretsiz, eve kadar servis imkanıyla eğitimlerimiz aralıksız devam etmektedir. İletişim adresleriyle telefonlarımızdan bize ulaşabilirsiniz.

ANASAYFA

Kaynak 1 : Nih

Kaynak 2 : Nhs

Kaynak 3: Cdc

Kaynak 4: Helpguide

DEHB ile Bağırsak Florası arasındaki ilişki

Tamamen gülünç gelebilir, ancak DEHB yani dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu bağırsak florasında oluşan bir sorundan kaynaklanıyor olabilir. Mikrobiyotayı hedefleyen probiyotik desteği bu anlamda açıklayıcı olabilir.

Bu teori, Batı tıbbının bir nörotransmiter eksikliğinden kaynaklanan DEHB görüşünden radikal bir sapmadır.

Bununla birlikte, artan kanıtlar DEHB’le bağırsak florası sistemi problemleri arasındaki ilişkiyi desteklemektedir. Bağırsak florası sistemiyle sinir sisteminin birbiriyle nasıl güçlü bir ilişki içinde olduğunu öğrendiğinizde, bu teorinin neden mantıklı olduğunu anlayacaksınız.

İnsan Bağırsak sistemi

İnsan Bağırsak florası sistemi, maddelerin yiyecek olarak girip atık olarak bıraktığı uzun bir tüpten çok daha fazlasıdır. Bağırsak sistemi, vücutta enterik sinir sistemi adı verilen kendi sinir sistemine sahip tek sistemdir.

Enterik sistem sadece omurilik kadar çok nörona sahip değildir; aynı zamanda gerçek sinir sisteminden daha fazla serotonin (mutluluk hislerinden sorumlu nörotransmiter) üretir. Bilim adamlarının enterik sinir sistemine atıfta bulunmak için “ikinci beyin” terimini kullanmasının nedeni budur.

Bağırsak sistemi, bağırsak florasının zengin bir ekosistemini barındırır – bağırsakların besin emilim işlevlerinin çoğundan sorumlu olan yüzlerce sağlıklı bakteri türü. Bağırsak florası sindirime yardımcı olur, vitaminleri sentezler, besinleri emmeye yardımcı olur ve doğal bir filtre görevi görerek toksinlerin, kanserojenlerin ve diğer zararlı bakterilerin vücuda girmesini engeller.

Tabii ki, gastrointestinal kanalda maya gibi kötü bakteriler de var, ancak bunlar bağırsak ekosisteminin yalnızca% 20’sini oluşturuyor. Diğer% 80’i bifidobacteria ve lactobacillus gibi sağlıklı bakterilerden oluşur.

Sağlıklı bakterilerin kötü bakterilere oranı 80-20 korunduğu sürece gastrointestinal sistem ve enterik sinir sistemi sağlıklı kabul edilir ve DEHB yada otizm gibi sorunların ortaya çıkma ihtimalide azalır.

Bağırsak Florası neden bozulabilir?

Bağırsak florasının sağlıklı dengesini ne bozabilir ve dengesiz bir bağırsak veya disbiyoza neden olabilir? Besin intoleransları, yüksek şekerli diyet, antibiyotikler ve stres, dengesiz bir bağırsağın başlıca nedenleridir.

Çocuklar arasında disbiyoz genellikle, yanlış sindirildiğinde zararlı peptidler oluşturan proteinler olan glüten ve kazeine karşı toleranssızlıktan kaynaklanır. Sanayileşmiş ülkelerin en yüksek DEHB, hiperaktivite ve otizm vakalarına sahip olması şaşırtıcı değildir

Şeker yüklü ikramlar, yüksek sütlü yiyecekler ve işlenmiş gıdalar pratik olarak diyetin temel dayanaklarıdır . Daha yüksek yaşam standardı, ailelerin antibiyotiklere kolay erişimini de sağlar.

Bağırsak florası nasıl bozulur, Disbiyoz faktörü

Disbiyoz yerleştiğinde ve zararlı bakteriler iyi bakterileri aşırı doldurduğunda, bağırsakta fazla miktarda toksin ve iltihaplı bileşik bulunur, bu da bağırsak zarını tahriş eder ve filtrasyon işlevini yerine getirmesini engeller. Toksinleri dışarıda tutmak ve besinleri emmek yerine, astar tam tersini yapar ve toksinler kan dolaşımına sızar.

Dolayısıyla DEHB, hiperaktivite veya otizm benzeri belirtiler gösteren çocuklarda olduğu gibi “sızdıran bağırsak sendromu” terimi ortaya çıkar. Kandaki toksinler sonunda beyne ulaşır ve burada beyin dalgası aktivasyon modellerini ve nörotransmiterlerin üretimini bozarlar.

Disbiyozun yanı sıra, başka bir gastrointestinal problemler birçok DEHB, otistik ya da hiperaktif çocuğu rahatsız etmektedir.

Kanadalı bir fonksiyonel tıp uzmanı olan Dr.Michael Lyons, DEHB olan çocukların% 65’inin bağırsakta bulunan besin ve minerallerle beslenen bağırsak parazitlerine de ev sahipliği yaptığını keşfetti.

Bağırsak parazitleri neden kaynaklanır?

Bağırsak parazitleri tipik olarak kontamine yiyecek veya sudan veya çocukların toprak veya dışkı ile oynadıktan sonra ellerini yıkamayı unutmalarından kaynaklanır.

DEHB olan çocuklar arasında gastrointestinal problemler yaygın olduğundan, bütüncül bir tedavi planı her zaman gastrointestinal fonksiyon ve bağırsak florasının test edilmesini içermelidir. Sadece semptomlardan kurtulan reçeteli ilaçların aksine, bu tedavi, çocuğun zararlı yan etkiler olmadan DEHB’yi yenebilmesi ve sadece uzun vadeli faydalar alabilmesi için bozukluğun kökenini ortadan kaldırmak için tasarlanmıştır.

Dr. Yannick Pauli, DEHB’ye doğal yaklaşımlar konusunda uzmandır ve popüler kendi kendine yardım ev programı The Unritalin Solution’ın yazarıdır . İsviçre’nin Lozan kentindeki Centre Neurofit’in direktörüdür ve DEHB’li çocuklara bakma tutkusu vardır. DEHB nedenleri hakkında daha fazla harika bilgi için bağlantıya tıklayın .

Kaynak : Dr. Yannick Pauli

DERİNCOCUK ANA SAYFA

Dehb, hiperaktivite doğru bilinen yanlışlar

ÇOCUKLARDA HİPERAKTİVİTE VE DİKKAT EKSİKLİĞİ BOZUKLUKLARI(DEHB)
DOĞRU BİLİNEN YANLIŞLAR
DEHB veya DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUKLARI NEDİR?
Çocukların ara sıra ödevlerini unutmaları, ders sırasında hayal kurmaları, düşünmeden hareket etmeleri veya yemek masasında kıpır kıpır kalmaları normaldir. Ancak dikkatsizlik, dürtüsellik ve hiperaktivite, bazen dikkat eksikliği bozukluğu veya DEHB olarak da bilinen dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunun (DEHB) belirtileridir.

DEHB, genellikle erken çocukluk döneminde, genellikle yedi yaşından önce ortaya çıkan yaygın bir nörogelişimsel bozukluktur. DEHB, çocukların spontane tepkilerini kontrol etmelerini zorlaştırır – hareketten konuşmaya ve dikkatliliğe kadar her şeyi içerebilen tepkiler . Hepimiz hareketsiz oturamayan, hiç dinlemeyen, ne kadar açık bir şekilde sunarsanız sunun talimatları takip etmeyen veya uygunsuz zamanlarda uygunsuz yorumlar yapan çocuklar tanıyoruz. Bazen bu çocuklar baş belası olarak etiketlenir veya tembel ve disiplinsiz oldukları için eleştirilir. Ancak DEHB’ye sahip olabilirler.

Normal çocuk davranışı mı yoksa DEHB mi?
DEHB ile normal “çocuk davranışı” arasında ayrım yapmak zor olabilir. Yalnızca birkaç belirti görürseniz veya belirtiler yalnızca bazı durumlarda ortaya çıkarsa, muhtemelen DEHB değildir. Öte yandan, çocuğunuz tüm durumlarda – evde, okulda ve oyunda – mevcut olan bir dizi DEHB belirti ve semptomu gösteriyorsa, daha yakından bakmanın zamanı gelmiştir.

DEHB’li bir çocukla yaşamak sinir bozucu ve bunaltıcı olabilir, ancak bir ebeveyn olarak semptomları kontrol etmeye, günlük zorlukların üstesinden gelmeye ve ailenize daha fazla sakinlik getirmeye yardımcı olmak için yapabileceğiniz çok şey var.

DEHB ile ilgili efsaneler ve gerçekler
Efsane: DEHB olan tüm çocuklar hiperaktiftir. Gerçek: DEHB olan bazı çocuklar hiperaktiftir, ancak dikkat sorunları olan diğerlerinin çoğu değildir. Dikkatsiz, ancak aşırı aktif olmayan DEHB’li çocuklar, aralıklı ve motivasyonsuz görünebilir.
Efsane: DEHB olan çocuklar asla dikkat edemezler. Gerçek: DEHB olan çocuklar genellikle zevk aldıkları etkinliklere konsantre olabilirler. Ancak ne kadar uğraşırlarsa uğraşsınlar, eldeki görev sıkıcı veya tekrarlayıcı olduğunda odaklanmakta güçlük çekerler.
Efsane: DEHB olan çocuklar isterlerse daha huzurlu davranabilirler. Gerçek: DEHB olan çocuklar sakin olmak için ellerinden geleni yapabilirler, ancak yine de oturamaz, sessiz kalamaz veya dikkatini veremez. İtaatsiz görünebilirler, ancak bu kasıtlı olarak hareket ettikleri anlamına gelmez.
Efsane: Çocuklar sonunda DEHB’den kurtulacaktır. Gerçek: DEHB genellikle yetişkinlikte de devam eder, bu nedenle çocuğunuzun sorunu aşmasını beklemeyin. Tedavi, çocuğunuzun semptomları yönetmeyi ve en aza indirmeyi öğrenmesine yardımcı olabilir.
Efsane: İlaç, DEHB için en iyi tedavi seçeneğidir. Gerçek: İlaç genellikle dikkat eksikliği bozukluğu için reçete edilir, ancak çocuğunuz için en iyi seçenek olmayabilir. DEHB için etkili tedavi aynı zamanda eğitim, davranış terapisi, evde ve okulda destek, egzersiz ve doğru beslenmeyi de içerir.
DEHB neye benziyor?
çocuklarda hiperaktivite, çocuklarda dikkat eksikliği, çocuklarda dehb, hiperaktif anneler,
Pek çok insan dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğunu düşündüğünde, sürekli hareket halinde olan, duvardan duvara zıplayan ve etrafındaki herkesi rahatsız eden, kontrolden çıkmış bir çocuk hayal eder. Ancak gerçek çok daha karmaşıktır. DEHB olan bazı çocuklar hiperaktifken, diğerleri sessizce oturuyor – dikkatleri kilometrelerce uzakta olabilir. Bazıları bir göreve çok fazla odaklanır ve onu başka bir şeye kaydırmakta güçlük çekersiniz. Diğerleri sadece biraz dikkatsizdir, ancak aşırı derecede düşüncesiz görünebilirler.

Bu çocuklardan hangisinde DEHB olabilir?
Durmadan konuşan ve hareketsiz oturamayan hiperaktif çocuk.
Masasına oturan ve boşluğa bakan sessiz hayalperest.
Her ikisi de.
Doğru cevap “C” dir.

Dikkat eksikliği bozukluğu olan bir çocuğun sahip olduğu belirti ve semptomlar, hangi özelliklerin baskın olduğuna bağlıdır.

DEHB olan çocuklarda şunlar olabilir:
Dikkatsiz, ancak hiperaktif veya dürtüsel değil.
Hiperaktif ve dürtüsel, ancak dikkatini verebiliyor.
Dikkatsiz, hiperaktif ve dürtüsel (DEHB’nin en yaygın şekli).
Sadece dikkatsiz DEHB semptomları olan çocuklar, yıkıcı olmadıkları için genellikle göz ardı edilir. Bununla birlikte, dikkatsizlik belirtilerinin bazı sonuçları vardır: yönergelere uymadıkları için ebeveynler ve öğretmenlerle sıcak çatışmaya girmek; okulda düşük performans; veya diğer çocuklarla kurallara göre oynamama konusunda çatışmak.

DEHB’i farklı yaşlarda tespit etmek
Çok küçük çocukların dikkatlerinin kolayca dağılmasını ve hiperaktif olmasını beklediğimiz için, genellikle DEHB olan okul öncesi çocuklarda öne çıkan şey dürtüsel davranışlardır – tehlikeli tırmanış, aşırı hakaretliliktir. Yine de, dört ya da beş yaşlarında, çoğu çocuk başkalarına nasıl dikkat edeceklerini, talimat verildiğinde sessizce oturmayı ve aklına gelen her şeyi söylememeyi öğrenirler. Bu nedenle, çocuklar okul çağına geldiğinde, DEHB olanlar üç davranışta da öne çıkıyor: dikkatsizlik, hiperaktivite ve dürtüsellik.

DEHB’nin dikkatsizlik belirtileri ve semptomları
DEHB’si olan çocukların dikkatini veremeyeceği anlamına gelmez: Zevk aldıkları şeyleri yaparken veya ilgilendikleri konular hakkında çabalarken, odaklanma ve göreve devam etme konusunda hiçbir sorun yaşamazlar. Ancak görev tekrarlı veya sıkıcı olduğunda, çabucak gözden kaybolurlar.

Yolda kalmak başka bir yaygın sorundur. DEHB olan çocuklar genellikle hiçbirini tamamlamadan bir görevden diğerine atlarlar veya prosedürlerdeki gerekli adımları atlarlar. Okul çalışmalarını ve zamanlarını organize etmek onlar için çoğu çocuk için olduğundan daha zordur. DEHB olan çocuklar, etraflarında bir şeyler olup olmadığına odaklanmakta da güçlük çekerler; Odaklanmaları için genellikle sakin ve sessiz bir ortama ihtiyaçları vardır.

Çocuklarda dikkatsizlik belirtileri:
Odaklanmakta güçlük çekerler; dikkati kolayca dağılır veya tamamlamadan önce bir görevden sıkılır
Konuşulduğunda dinlemiyormuş gibi görür
Bir şeyleri hatırlamakta ve talimatları uygulamakta güçlük çeker; ayrıntılara dikkat etmez veya dikkatsizce hatalar yapar
Organize olma, zamanı planlama ve projeleri bitirme konusunda sorun yaşar
Sık sık ödevlerini unutur, kitap, oyuncak veya diğer eşyaları kaybeder veya yanlış yerleştirir
DEHB’nin hiperaktivite belirtileri ve semptomları
DEHB’nin en öne çıkan belirtisi hiperaktivitedir. Pek çok çocuk doğal olarak oldukça aktifken, hiperaktif ve dikkat eksikliği bozukluğu semptomları olan çocuklar her zaman hareket halindedir. Bir aktiviteden diğerine geçerek aynı anda birkaç şey yapmaya çalışabilirler. Hareketsiz oturmaya zorlandıklarında bile, bu onlar için çok zor olabilir, ayaklarını vuruyor olabilir, bacakları titriyor veya parmaklarını şıklatıyor olabilirler.

Çocuklarda hiperaktivite belirtileri:
Sürekli kıpır kıpır kıpır kıpır
Hareketsiz oturmakta, sessizce oynamakta veya rahatlamakta güçlük çekiyor
Sürekli hareket ediyor, genellikle uygunsuz şekilde koşuyor veya tırmanıyor
Aşırı konuşuyor
Ani ve Hızlı sinirlenme olabilir
DEHB’nin dürtüsel belirti ve semptomları
DEHB olan çocukların dürtüselliği, kendi kendini kontrol etmede sorunlara neden olabilir. Kendilerini diğer çocuklardan daha az kontrol ettikleri için, konuşmalarını yarıda kesecek, diğer insanların alanını istila edecek, sınıfta alakasız sorular soracak, dokunaklı gözlemler yapacak ve aşırı kişisel sorular soracaklar. “Sabırlı olun” ve “Biraz bekleyin” gibi talimatlar, DEHB olan çocuklar için diğer gençlere göre iki kat daha zordur.

DEHB’in dürtüsel belirti ve semptomları olan çocuklar da karamsar olma ve duygusal olarak aşırı tepki verme eğilimi mevcuttur. Sonuç olarak, diğerler çocuklar hiperaktif veya dikkat eksikliği olan çocuğu saygısız, tuhaf veya muhtaç olarak görmeye başlayabilir.

Çocuklarda dürtüsellik belirtileri:
Düşünmeden hareket eder
Tahminler; bir problemi çözmek için zaman ayırmak yerine cevapları, tüm soruyu duymayı beklemeden yanıtlamaya çalışır.
Başkalarının konuşmalarına veya oyunlarına izinsiz girme
Çoğu zaman başkalarını rahatsız eder; yanlış zamanda yanlış şeyi söyler
Güçlü duyguları kontrol altında tutamama durumu öfke patlamaları veya öfke nöbetleri ile sonuçlanır
DEHB’nin çocuklarda olumlu etkileri

DEHB’nin zeka veya yetenek ile ilgisi yoktur. Dahası, dikkat eksikliği bozukluğu olan çocuklar genellikle aşağıdaki olumlu özellikleri gösterir:

Yaratıcılık – DEHB olan çocuklar olağanüstü yaratıcı olabilirler. Hayal kuran ve aynı anda on farklı düşünceye sahip olan çocuk, usta bir problem çözücü, bir fikir kaynağı veya yaratıcı bir sanatçı olabilir. DEHB olan çocukların dikkati kolayca dağılabilir, ancak bazen başkalarının göremediklerini fark ederler.

Esneklik – DEHB’li çocuklar aynı anda birçok seçeneği değerlendirdikleri için, bir alternatife çabuk karar veremezler ve farklı fikirlere daha açık olurlar.

Coşku ve kendiliğindenlik – DEHB’li çocuklar nadiren sıkıcıdır! Pek çok farklı şeyle ilgileniyorlar ve canlı kişilikleri vardır. Kısacası, sizi kızdırmıyorlarsa (ve bazen öyle olsalar bile), birlikte olmak çok eğlenceli olabilir.

Enerji ve dürtü – DEHB’li çocuklar motive olduklarında, çok çalışırlar veya çok oynarlar ve başarılı olmak için çabalarlar. Aslında onları ilgilendiren bir görevden uzaklaşmak olabilir, özellikle de etkinlik etkileşimli veya uygulamalı ise zor olabilir.

Gerçekten DEHB mi?
Bir çocuğun dikkatsizlik, dürtüsellik veya hiperaktivite belirtileri göstermesi, onun DEHB olduğu anlamına gelmez. Bazı tıbbi durumlar, psikolojik bozukluklar ve stresli yaşam olayları, DEHB gibi görünen semptomlara neden olabilir. DEHB teşhisi konulmadan önce DEHB ile karıştırılabilen aşağıdaki olasılıkları araştırmak ve dışlamak için bir psikiyatriste uzmanına gitmeniz önemlidir:

Okuma, yazma, motor beceriler veya dil ile ilgili öğrenme güçlükleri veya problemleri.

Önemli yaşam olayları veya travmatik deneyimler (örneğin, yakın zamanda gerçekleşen bir hareket, sevilen birinin ölümü, zorbalık , boşanma ).

Anksiyete , depresyon ve bipolar bozukluk dahil psikolojik bozukluklar .

Davranış bozukluğu , reaktif bağlanma bozukluğu ve muhalefet meydan okuyan bozukluk gibi davranış bozuklukları.

Tiroid sorunları, nörolojik durumlar, epilepsi ve uyku bozuklukları gibi tıbbi durumlar .

DEHB olan bir çocuğa yardım etmek
Çocuğunuzun dikkatsizlik, hiperaktivite ve dürtüsellik semptomları DEHB’ye bağlı olsun ya da olmasın, tedavi edilmezse birçok soruna neden olabilir. Odaklanamayan ve kendilerini kontrol edemeyen çocuklar okulda zorlanabilir, sık sık başını belaya sokabilir ve başkalarıyla geçinmekte veya arkadaş edinmekte zorlanabilir. Bu hayal kırıklıkları ve zorluklar, düşük benlik saygısının yanı sıra tüm aile için sürtüşme ve strese neden olabilir.

Ancak tedavi , çocuğunuzun semptomlarında çarpıcı bir fark yaratabilir. Doğru destek ile çocuğunuz hayatın her alanında başarıya ulaşabilir. Çocuğunuz DEHB’ye benzeyen semptomlarla mücadele ediyor ise, profesyonel yardım almak için beklemeyin. Çocuğunuzun hiperaktivite, dikkatsizlik ve dürtüsellik semptomlarını dikkat eksikliği bozukluğu tanısı olmadan tedavi edebilirsiniz. Başlamak için seçenekler arasında çocuğunuzu terapiye sokmak, daha iyi bir diyet ve egzersiz planı uygulamak ve dikkat dağıtıcı unsurları en aza indirmek için ev ortamını değiştirmek yer alır.

Bir DEHB teşhisi alırsanız, çocuğunuzun doktoru, terapisti ve okuluyla birlikte çalışarak onun özel ihtiyaçlarını karşılayan kişiselleştirilmiş bir tedavi planı oluşturabilirsiniz. Çocukluk çağı DEHB için etkili tedavi, davranış terapisi, ebeveyn eğitimi ve öğretimi, sosyal destek ve okulda yardımı içerir. İlaç da kullanılabilir; ancak ilaç asla tek başına dikkat eksikliği bozukluğu tedavisi olmamalıdır.

DEHB ebeveynleri ne yapabilir?
hiperaktif çocuklar anneler ve ailelere tavsiyeler, ne yapabilirler, hiperaktivite, dehb, özel eğitim, rehabilitasyon, dikkat eksikliği, dikkat dağınıklığı
Çocuğunuz hiperaktif, dikkatsiz veya dürtüsel ise, dinlemesi, bir görevi bitirmesi veya hareketsiz oturması için çok fazla enerji gerekebilir. Bu durumun sürekli tekrarlanıyor olması sinir bozucu ve yorucu olabilir. Bazen gösteriyi çocuğunuz yönetiyormuş gibi hissedebilirsiniz. Ancak, aynı zamanda çocuğunuzun yeteneklerinden en iyi şekilde yararlanmasına yardımcı olurken, durumun kontrolünü yeniden kazanmak için atabileceğiniz adımlar vardır.

Dikkat eksikliği bozukluğuna kötü ebeveynlik neden olmazken, sorunlu davranışları düzeltmek için uzun bir yol kat edebilecek etkili ebeveynlik stratejileri vardır.DEHB olan çocukların davranışlarının düzeltilmesi için sistemli bir yaklaşıma, tutarlılığa, açık iletişime, ödüllere ve sonuçlara ihtiyacı vardır. Ayrıca çok fazla sevgiye, desteğe ve cesaretlendirmeye ihtiyaçları vardır. Ebeveynlerin, her çocukta benzersiz olan doğal enerjiden, oyunculuktan ve merak duygusundan ödün vermeden DEHB belirtilerini ve semptomlarını azaltmak için yapabilecekleri birçok şey vardır.

Çocuğunuza daha iyi bakabilmek için kendinize iyi bakın. Doğru beslenin, egzersiz yapın, yeterince uyuyun, stresi azaltmanın yollarını bulun ve çocuğunuzun doktoru ve öğretmenlerinin yanı sıra ailenizden ve arkadaşlarınızdan da yüz yüze destek alın.

Sistem oluşturun ve ona bağlı kalın. Günlük rutinleri takip ederek, çocuğunuzun programını basitleştirerek ve çocuğunuzu sağlıklı aktivitelerle meşgul ederek çocuğunuzun odaklanmasına ve organize olmasına yardımcı olun.

Net beklentiler belirleyin. Davranış kurallarını basitleştirin ve bunlara uyulduğunda veya çiğnendiğinde ne olacağını açıklayın ve her seferinde bir ödül veya sonuç ile davranışları takip edin.

Egzersizi ve uykuyu teşvik edin. Fiziksel aktivite konsantrasyonu iyileştirir ve beyin büyümesini destekler. DEHB olan çocuklar için önemli olan, aynı zamanda daha iyi uykuya yol açar ve bu da DEHB semptomlarını azaltabilir.

Çocuğunuzun doğru yemesine yardım edin. DEHB semptomlarını yönetmek için, her üç saatte bir düzenli sağlıklı yemekler veya atıştırmalıklar planlayın ve abur cubur ve şekerli yiyecekleri azaltın.

Çocuğunuza nasıl arkadaş edineceğini öğretin. Onun daha iyi bir dinleyici olmasına yardım edin, insanların yüzlerini ve vücut dilini okumayı öğretin ve başkalarıyla daha sorunsuz etkileşim kurmasına destek olun.

DEHB olan çocuklar için okul ipuçları
Açıkçası, DEHB öğrenme sorunlarına yol açıyor ve otizm gibi birçok hastalıkla da ilişkili olduğu biliniyor. Sınıfta koşuşturuyorsanız ya da okumanız ya da dinlemeniz gereken şeylere dikkat kesilemiyorsanız, bilgiyi özümseyemez ya da işinizi bitiremezsiniz.

Okul ortamının çocukların ne yapmasını gerektirdiğini düşünün: Hareketsiz oturun. Sessizce dinleyin. Çok dikkatli olun. Yönergeleri izleyin. Yoğunlaşın.

Bunlar, DEHB olan çocukların yapmakta zorlandıkları şeylerdir – istekli olmadıkları için değil, hormonal sistemleri izin vermediği için.

Ancak bu, DEHB olan çocukların okulda başarılı olamayacağı anlamına gelmez. DEHB olan çocukların sınıfta gelişmesine yardımcı olmak için hem ebeveynlerin hem de öğretmenlerin yapabileceği birçok şey vardır.

Her çocuğun bireysel zayıflıklarını ve güçlü yönlerini değerlendirmekle başlar, ardından çocuğun odaklanmasına, görevde kalmasına ve tam kapasitesini öğrenmesine yardımcı olacak yaratıcı stratejiler geliştirir.

KAYNAK : www.helpguide.org

Dehb, hiperaktivite doğru bilinen yanlışlar yazısına devam et